5 พื้นที่ขยะมากสุดต่อวัน กรุงเทพฯ ยังนำโด่ง เมืองท่องเที่ยว-ปริมณฑลตามมา

ขยะวันละหลายพันตันไม่ได้เกิดจากบ้านเรือนอย่างเดียว แต่สะท้อนทั้งจำนวนคน เมืองที่ขยายตัว การท่องเที่ยว โรงงาน ร้านอาหาร ตลาด และพฤติกรรมการใช้ชีวิตในแต่ละพื้นที่

จากข้อมูลสถานการณ์ขยะมูลฝอยปี 2567 ประเทศไทยมีขยะมูลฝอยเกิดขึ้นรวมประมาณ 27.20 ล้านตันในปีเดียว โดยมีทั้งส่วนที่ถูกนำกลับมาใช้ประโยชน์ ส่วนที่กำจัดถูกต้อง และส่วนที่ยังถูกกำจัดไม่ถูกต้อง

ถ้าดูเฉพาะพื้นที่ที่มีปริมาณขยะต่อวันสูงมาก ภาพที่เห็นชัดคือจังหวัดเมืองใหญ่และพื้นที่เศรษฐกิจยังเป็นกลุ่มที่แบกรับขยะจำนวนมากที่สุด

สรุปเร็ว 5 พื้นที่ขยะมากสุดต่อวัน

กรุงเทพมหานครยังทิ้งห่างพื้นที่อื่นมาก เพราะเป็นศูนย์กลางของการทำงาน การเดินทาง การค้า ร้านอาหาร ตลาด อาคารสำนักงาน ห้างสรรพสินค้า และที่อยู่อาศัยจำนวนมหาศาล ขยะจึงไม่ได้มาจากคนที่มีทะเบียนบ้านอยู่ในพื้นที่เท่านั้น แต่รวมถึงคนทำงาน นักเรียน นักท่องเที่ยว และคนที่เดินทางเข้าเมืองในแต่ละวันด้วย

ชลบุรีขึ้นมาอยู่ในกลุ่มบนเพราะมีหลายแรงขับพร้อมกัน ทั้งเมืองท่องเที่ยวอย่างพัทยา พื้นที่อุตสาหกรรม การค้า ที่พักอาศัย และแรงงานที่ย้ายเข้ามาอยู่จริง ปริมาณขยะจึงไม่ได้ผูกกับจำนวนประชากรตามทะเบียนเพียงอย่างเดียว

สมุทรปราการมีลักษณะคล้ายเมืองต่อขยายของกรุงเทพฯ แต่มีจุดเด่นคือโรงงาน คลังสินค้า หอพัก บ้านเช่า และชุมชนเมืองที่โตต่อเนื่อง พอคนอยู่มาก กิจกรรมทางเศรษฐกิจมาก ขยะต่อวันก็สูงตามไปด้วย

นครราชสีมาอยู่ในอันดับต้น ๆ เพราะเป็นจังหวัดขนาดใหญ่ มีประชากรจำนวนมาก และมีชุมชนกระจายหลายอำเภอ ขยะจึงเกิดจากทั้งตัวเมือง พื้นที่การค้า ตลาด ชุมชน และพื้นที่รอบนอกที่ต้องมีระบบจัดเก็บรองรับ

ส่วนนนทบุรีเป็นภาพชัดของจังหวัดปริมณฑลที่โตตามกรุงเทพฯ บ้านจัดสรร คอนโด หมู่บ้านใหม่ ศูนย์การค้า และการเดินทางเชื่อมเมือง ทำให้ปริมาณขยะสูง แม้พื้นที่จังหวัดจะไม่ได้ใหญ่เท่านครราชสีมาก็ตาม

จุดที่หลายคนอาจเข้าใจผิดคือ จังหวัดที่มีขยะมาก ไม่ได้แปลว่าจังหวัดนั้นจัดการขยะแย่ที่สุดเสมอไป เพราะตัวเลข “ขยะที่เกิดขึ้นต่อวัน” บอกขนาดของภาระที่พื้นที่นั้นต้องรับมือก่อน ส่วนการจัดการดีหรือไม่ ต้องดูต่อว่าแยกขยะได้เท่าไร นำกลับมาใช้ประโยชน์ได้เท่าไร และกำจัดถูกต้องมากน้อยแค่ไหน

จำแบบสั้น ๆ คือ ขยะมากมักมาจาก 4 ปัจจัยหลัก

• คนอยู่จริงและคนเดินทางเข้าออกจำนวนมาก
• เมืองขยายตัวเร็ว มีคอนโด หมู่บ้าน ตลาด และร้านอาหารเพิ่ม
• พื้นที่ท่องเที่ยวทำให้มีขยะจากผู้มาเยือน
• พื้นที่อุตสาหกรรมและแรงงานหนาแน่นทำให้กิจกรรมประจำวันสูงขึ้น

สำหรับคนทั่วไป เรื่องนี้เกี่ยวกับชีวิตประจำวันมากกว่าที่คิด เพราะขยะที่เราแยกตั้งแต่ต้นทางช่วยลดภาระปลายทางได้จริง โดยเฉพาะขยะเปียก เศษอาหาร ขวดพลาสติก กระดาษ กล่องพัสดุ และบรรจุภัณฑ์จากการสั่งอาหารหรือซื้อของออนไลน์

ถ้าจำเป็นต้องเริ่มจากจุดเล็ก ๆ ให้เริ่มจาก 3 อย่างนี้ก็เห็นผลแล้ว

• แยกเศษอาหารออกจากขยะทั่วไป
• ล้างและแยกขวด กระป๋อง กระดาษ กล่องพัสดุ
• ลดของใช้ครั้งเดียวทิ้งในวันที่ทำได้ เช่น ถุงพลาสติก แก้ว และช้อนส้อมพลาสติก

ตัวเลขขยะต่อวันจึงไม่ได้เป็นแค่การจัดอันดับจังหวัด แต่เป็นภาพสะท้อนว่าเมืองใหญ่ของไทยกำลังใช้ทรัพยากรหนักแค่ไหน และแต่ละพื้นที่ต้องแบกรับงานจัดการขยะมากเพียงใดในทุกวัน