โทรศัพท์เครื่องแรกของโลก เริ่มจากสายทองแดง สู่มือถือก้อนอิฐที่เปลี่ยนโลก

โทรศัพท์เครื่องแรกของโลกไม่ได้มีคำตอบเดียว เพราะต้องแยกให้ออกก่อนว่าหมายถึง “โทรศัพท์มีสายเครื่องแรก” หรือ “โทรศัพท์มือถือพกพาเครื่องแรก” สองอย่างนี้เกิดคนละยุค ห่างกันเกือบ 100 ปี แต่มีจุดร่วมเดียวกันคือ เปลี่ยนวิธีที่มนุษย์คุยกันไปตลอดกาล

ถ้าพูดถึงโทรศัพท์แบบมีสาย ชื่อที่ถูกพูดถึงมากที่สุดคือ Alexander Graham Bell นักประดิษฐ์ชาวสกอตแลนด์ที่ทำงานในสหรัฐอเมริกา เขาได้รับสิทธิบัตรโทรศัพท์ในเดือนมีนาคม ค.ศ. 1876 และไม่นานหลังจากนั้นก็เกิดเหตุการณ์สำคัญที่ถูกจดจำในประวัติศาสตร์การสื่อสาร

วันที่ 10 มีนาคม ค.ศ. 1876 Bell พูดผ่านอุปกรณ์ของเขาไปยัง Thomas Watson ผู้ช่วยที่อยู่อีกห้องหนึ่ง ด้วยประโยคที่กลายเป็นตำนานว่า
“Mr. Watson, come here, I want to see you.”

แปลแบบเข้าใจง่ายคือ “คุณวัตสัน มานี่หน่อย ผมอยากพบคุณ”

จุดสำคัญของเหตุการณ์นี้ไม่ใช่แค่การพูดผ่านสายไฟ แต่เป็นการพิสูจน์ว่า “เสียงมนุษย์” สามารถถูกส่งผ่านอุปกรณ์ไฟฟ้าไปยังอีกฝั่งได้จริง จากเดิมที่คนสื่อสารระยะไกลผ่านโทรเลข ซึ่งส่งเป็นสัญญาณหรือข้อความ ไม่ใช่เสียงพูดเหมือนการคุยกันตรง ๆ

สรุปเร็ว

• โทรศัพท์มีสายยุคแรกเกี่ยวข้องกับ Alexander Graham Bell ในปี ค.ศ. 1876
• ประโยคดังในประวัติศาสตร์คือ Mr. Watson, come here, I want to see you
• โทรศัพท์มือถือพกพาเครื่องแรกเกี่ยวข้องกับ Martin Cooper แห่ง Motorola ในปี ค.ศ. 1973
• รุ่นที่วางขายเชิงพาณิชย์และถูกจดจำมากคือ Motorola DynaTAC 8000X
• มือถือยุคแรกโทรได้ไม่นาน ราคาแพงมาก และยังห่างไกลจากสมาร์ตโฟนปัจจุบันแบบคนละโลก

Timeline โทรศัพท์เครื่องแรกของโลก

ค.ศ. 1876
Alexander Graham Bell ได้รับสิทธิบัตรโทรศัพท์ และมีการพูดผ่านโทรศัพท์ที่ถูกจดจำว่าเป็นหนึ่งในจุดเริ่มต้นสำคัญของการสื่อสารด้วยเสียงผ่านสาย

ค.ศ. 1973
Martin Cooper วิศวกรของ Motorola โทรผ่านโทรศัพท์มือถือพกพาต้นแบบ กลายเป็นเหตุการณ์สำคัญของยุคโทรศัพท์ไร้สายแบบถือเดินได้

ค.ศ. 1983
Motorola DynaTAC 8000X ได้รับการอนุมัติจาก FCC ในสหรัฐอเมริกา และถูกพูดถึงในฐานะโทรศัพท์มือถือพกพาเชิงพาณิชย์รุ่นแรกของโลก

ค.ศ. 1984
DynaTAC 8000X เริ่มเป็นที่รู้จักในตลาดจริง ราคาอยู่ที่ประมาณ 3,995 ดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งถือว่าสูงมากสำหรับยุคนั้น

ความต่างระหว่างโทรศัพท์เครื่องแรกกับมือถือเครื่องแรก

สิ่งที่หลายคนอาจเข้าใจผิดคือ “โทรศัพท์มือถือเครื่องแรก” กับ “มือถือรุ่นแรกที่ขายจริง” ไม่ใช่เรื่องเดียวกันเสียทีเดียว

ในปี 1973 Martin Cooper ใช้เครื่องต้นแบบของ Motorola โทรจากถนนในนิวยอร์ก นั่นคือจุดสำคัญของมือถือพกพา แต่เครื่องที่คนรู้จักในฐานะรุ่นวางขายจริงคือ Motorola DynaTAC 8000X ซึ่งตามข้อมูลของ Motorola ได้รับการอนุมัติจาก FCC ในปี 1983

DynaTAC 8000X มีหน้าตาใหญ่ หนา และมีเสาอากาศยาวจนถูกเรียกเล่น ๆ ว่า “brick phone” หรือมือถือทรงก้อนอิฐ จุดที่ทำให้คนยุคนี้รู้สึกเหลือเชื่อคือ โทรได้ประมาณ 30 นาที แต่ต้องชาร์จนานราว 10 ชั่วโมง ราคาประมาณ 3,995 ดอลลาร์สหรัฐในช่วงวางขาย ซึ่งแพงมากเมื่อเทียบกับรายได้และค่าครองชีพในยุคนั้น

ถ้ามองจากวันนี้ มือถือเครื่องแรก ๆ ดูเหมือนอุปกรณ์ที่ทำได้น้อยมาก เพราะใช้โทรเป็นหลัก ไม่มีแอป ไม่มีกล้อง ไม่มีอินเทอร์เน็ต ไม่มีจอสัมผัส แต่ในเวลานั้น การถือโทรศัพท์เดินออกไปนอกบ้านแล้วโทรหาใครสักคนได้ ถือเป็นภาพอนาคตที่แทบไม่น่าเชื่อ

ภาพที่เห็นชัดคือ โทรศัพท์มีสายทำให้เสียงเดินทางข้ามห้อง ข้ามอาคาร และข้ามเมืองได้ ส่วนโทรศัพท์มือถือทำให้เสียงเดินทางไปพร้อมตัวคนได้ นี่คือความเปลี่ยนแปลงคนละขั้น

จากประโยคสั้น ๆ ของ Bell ในปี 1876 มาถึงมือถือก้อนอิฐของ Motorola ในยุค 1980 แล้วต่อยอดมาเป็นสมาร์ตโฟนในมือเรา โทรศัพท์จึงไม่ใช่แค่อุปกรณ์สำหรับโทร แต่กลายเป็นกล้อง แผนที่ กระเป๋าเงิน เครื่องทำงาน และหน้าต่างเชื่อมต่อโลกในเครื่องเดียว

ถ้าจำแบบสั้น ๆ โทรศัพท์เครื่องแรกของโลกในความหมายดั้งเดิมคือยุคของ Alexander Graham Bell ส่วนโทรศัพท์มือถือพกพาที่เปิดทางให้มือถือสมัยใหม่คือยุคของ Martin Cooper และ Motorola DynaTAC