เสียงก่อนเคารพธงชาติ 8 โมง เป็นเสียงของใคร

เสียงประกาศก่อนเพลงชาติไทยเวลา 08.00 น. เป็นหนึ่งในเสียงที่คนจำนวนมากคุ้นหู โดยเฉพาะประโยคว่า “ธงชาติและเพลงชาติไทย เป็นสัญลักษณ์ของความเป็นไทย…” ซึ่งมักเปิดนำก่อนเพลงชาติทางสถานีวิทยุกระจายเสียงและสื่อกระจายเสียงบางแห่ง

ข้อมูลที่มีการเผยแพร่จากสื่อระบุว่า เจ้าของเสียงดังกล่าวคือ ประพันธ์ หิรัญพฤกษ์ อดีตผู้ประกาศข่าววิทยุของกรมประชาสัมพันธ์ และเป็นบุคคลที่เกี่ยวข้องกับงานกระจายเสียงของไทยมายาวนาน

ประโยคที่หลายคนจำได้คือข้อความเชิญชวนให้ยืนตรงเคารพธงชาติ โดยเน้นความหมายของธงชาติและเพลงชาติในฐานะสัญลักษณ์ของความเป็นไทย เสียงนี้จึงไม่ได้เป็นเพียงเสียงประกาศเวลาเช้า แต่ยังกลายเป็นส่วนหนึ่งของความทรงจำร่วมในชีวิตประจำวันของคนไทยจำนวนมาก

สำหรับเวลาที่เปิดเพลงชาติ สถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทยมีการระบุช่วง “เคารพธงชาติ 08.00 น. และ 18.00 น.” อยู่ในผังหรือข้อมูลการออกอากาศของสถานีในเครือกรมประชาสัมพันธ์บางพื้นที่ด้วย

อย่างไรก็ตาม รายละเอียดบางอย่างที่มักถูกเล่าต่อกัน เช่น ปีที่บันทึกเสียงแน่ชัด หรือประวัติส่วนตัวในแวดวงอื่นของคุณประพันธ์ ควรใช้ด้วยความระมัดระวัง หากไม่มีเอกสารทางการหรือบทสัมภาษณ์ต้นทางรองรับโดยตรง ไม่ควรเขียนฟันธงเกินกว่าข้อมูลที่ตรวจสอบได้

สิ่งที่น่าสนใจของเรื่องนี้คือ เสียงสั้น ๆ ก่อนเพลงชาติสามารถอยู่ในความทรงจำของผู้ฟังได้นาน เพราะถูกออกอากาศซ้ำในช่วงเวลาเดิม และผูกกับกิจวัตรที่คนไทยคุ้นเคยตั้งแต่วัยเรียนจนถึงวัยทำงาน