5 เสื้อฟุตบอลราคาแพงในประวัติศาสตร์ ทำไมเสื้อเก่าถึงมีค่าหลายร้อยล้าน

เสื้อฟุตบอลที่แพงที่สุดในโลกไม่ได้แพงเพราะเนื้อผ้า หรือเพราะเป็นเสื้อรุ่นหายากอย่างเดียว แต่แพงเพราะมันเป็น “หลักฐานชิ้นจริง” ของช่วงเวลาที่คนทั้งโลกจำได้ โดยเฉพาะเสื้อแบบ match-worn หรือเสื้อที่นักเตะสวมลงสนามจริงในแมตช์สำคัญ

สำหรับตลาดของสะสมกีฬา สิ่งที่ทำให้ราคาพุ่งมีอยู่ไม่กี่อย่าง ได้แก่ นักเตะเป็นตำนานแค่ไหน แมตช์นั้นสำคัญเพียงใด มีหลักฐานการได้มาชัดเจนหรือไม่ และเสื้อตัวนั้นเกี่ยวกับประตูหรือเหตุการณ์ที่คนจำได้ตลอดชีวิตหรือเปล่า นี่คือเหตุผลที่เสื้อบางตัวราคาขยับจากของสะสมธรรมดาไปเป็นสมบัติทางประวัติศาสตร์ลูกหนัง

อันดับที่ถูกพูดถึงมากที่สุดยังคงเป็นเสื้อทีมชาติอาร์เจนตินาปี 1986 ของ ดิเอโก มาราโดนา ในเกมฟุตบอลโลก รอบ 8 ทีมสุดท้าย ที่อาร์เจนตินาพบอังกฤษ เสื้อตัวนี้เกี่ยวกับ 2 ประตูระดับตำนานในนัดเดียว คือ “Hand of God” และ “Goal of the Century” โดย Sotheby’s เปิดประมูลในปี 2022 และมีรายงานว่าขายได้ราว 7.14 ล้านปอนด์ หรือประมาณ 312 ล้านบาท ผู้ที่นำเสื้อออกมาประมูลคือ สตีฟ ฮอดจ์ อดีตกองกลางทีมชาติอังกฤษ ผู้แลกเสื้อกับมาราโดนาหลังจบเกม

อีกชุดที่ราคาสูงมากคือเซ็ตเสื้อทีมชาติอาร์เจนตินาของ ลิโอเนล เมสซี จากฟุตบอลโลก 2022 ที่กาตาร์ จำนวน 6 ตัว ขายผ่าน Sotheby’s ได้ 7.8 ล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือราว 271 ล้านบาท จุดสำคัญคือเซ็ตนี้รวมเสื้อที่เมสซีสวมในครึ่งแรกของหลายเกม รวมถึงนัดชิงชนะเลิศกับฝรั่งเศส ซึ่งเป็นทัวร์นาเมนต์ที่เขาคว้าแชมป์โลกครั้งแรกกับทีมชาติอาร์เจนตินาได้สำเร็จ

แต่กรณีของเมสซีชุดนี้ควรนับอย่างระวัง เพราะเป็น “เซ็ต 6 ตัว” ไม่ใช่เสื้อตัวเดียว ถ้านับเฉพาะเสื้อฟุตบอลแบบชุดรวม นี่ถือเป็นหนึ่งในราคาที่สูงที่สุดของวงการฟุตบอล ส่วนถ้าเทียบกับของสะสมกีฬาทุกประเภท AP รายงานว่า Sotheby’s ระบุว่าสถิติ game-worn memorabilia ยังเป็นเสื้อของ Michael Jordan จาก NBA Finals ปี 1998 ที่ขายได้ 10.1 ล้านดอลลาร์

เสื้อหมายเลข 10 ของ เปเล่ จากทีมชาติบราซิลปี 1970 ก็เป็นอีกตัวที่มีสถานะพิเศษมาก เพราะเกี่ยวข้องกับนัดชิงฟุตบอลโลกที่บราซิลชนะอิตาลี 4-1 ที่สนาม Azteca Stadium เม็กซิโกซิตี้ เปเล่ยิงประตูแรกของเกม และบราซิลคว้าแชมป์โลกสมัยที่ 3 ก่อนครองถ้วย Jules Rimet ถาวร Christie's ระบุว่าเสื้อตัวนี้มาจาก โรแบร์โต โรซาโต นักเตะอิตาลีที่แลกเสื้อกับเปเล่หลังจบเกม

เสื้อบราซิลปี 1970 ตัวนี้เคยขายได้ 157,750 ปอนด์ ที่ Christie's ในปี 2002 ซึ่งในเวลานั้นถือเป็นสถิติโลกของเสื้อฟุตบอล แม้ตัวเลขจะดูต่ำกว่าเสื้อยุคใหม่มาก แต่ต้องไม่ลืมว่านี่คือราคาตั้งแต่กว่า 20 ปีก่อน ก่อนที่ตลาดของสะสมกีฬาโลกจะโตแรงอย่างช่วงหลัง

ส่วนเสื้อบาร์เซโลนาของ ลิโอเนล เมสซี จากเกม El Clásico ปี 2017 ก็เป็นอีกหนึ่งชิ้นที่แฟนบอลจำภาพได้ทันที เกมนั้นบาร์เซโลนาชนะเรอัล มาดริด 3-2 ที่ Santiago Bernabéu และเมสซียิงประตูชัยช่วงท้ายเกม ซึ่งเป็นประตูที่ 500 ของเขากับสโมสร ก่อนถอดเสื้อชูต่อหน้าแฟนบอล กลายเป็นหนึ่งในภาพฉลองประตูที่โด่งดังที่สุดของยุค รายงานระบุว่าเสื้อตัวนี้ขายได้ 427,680 ยูโร

อีกกรณีที่น่าสนใจคือเสื้อที่เกี่ยวกับประตูที่ 1,000 ของ เปเล่ ซึ่งมักถูกพูดถึงในตลาดของสะสมฟุตบอลเช่นกัน จุดที่ต้องเล่าให้รอบคอบคือประตูที่ 1,000 ของเปเล่มีรายละเอียดทางประวัติศาสตร์ที่ถูกถกเถียงเรื่องการนับสถิติ ทั้งเกมอย่างเป็นทางการ เกมกระชับมิตร และเกมระดับเยาวชน บางแหล่งจึงพูดถึงเสื้อที่เกี่ยวข้องกับช่วงเวลานั้นในฐานะของสะสมมูลค่าสูง แต่ข้อมูลราคาปิดประมูลต้องอ้างอิงจากแหล่งประมูลโดยตรงเสมอ

มูลค่าของเสื้อเหล่านี้จึงไม่ได้อยู่ที่ผ้าเก่าหรือเบอร์ 10 เพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่เรื่องเล่าซึ่งแนบมากับเสื้อแต่ละตัว ใครใส่ ใส่ในเกมไหน หลังจบเกมไปอยู่กับใคร และมีหลักฐานยืนยันเส้นทางของเสื้อชัดเจนแค่ไหน ยิ่งคำตอบของคำถามเหล่านี้แข็งแรง ราคาก็ยิ่งมีโอกาสพุ่งสูง

สำหรับคนอ่านทั่วไป เรื่องนี้อาจทำให้เห็นอีกด้านของฟุตบอลว่า บางครั้งของที่ดูเหมือน “เสื้อเก่า” อาจเป็นบันทึกประวัติศาสตร์ที่จับต้องได้ และสำหรับนักสะสม เสื้อตัวจริงจากแมตช์จริงไม่ใช่แค่ของที่ระลึก แต่มันคือชิ้นส่วนของวันที่โลกฟุตบอลหยุดมองพร้อมกัน