ถูกรางวัลที่ 1 ขึ้นเงินยังไงให้ปลอดภัย สลากดิจิทัลกับสลากใบต่างกันตรงไหน

ถ้าวันหนึ่งเราถูกรางวัลที่ 1 จริง ๆ คำถามแรกอาจไม่ใช่ “จะเอาเงินไปซื้ออะไร” แต่เป็น “จะรับเงินยังไงไม่ให้วุ่นวายที่สุด” เพราะเงินรางวัลก้อนใหญ่ไม่ได้มีแค่ความดีใจ แต่มาพร้อมเรื่องภาษี ค่าธรรมเนียม เอกสาร และความเป็นส่วนตัว

ยุคนี้คนซื้อสลากมี 2 แบบหลัก ๆ คือสลากดิจิทัลในแอปฯ และสลากใบแบบเดิม วิธีขึ้นเงินเลยไม่เหมือนกันทั้งหมด ใครซื้อแบบไหน ควรรู้ทางเลือกของตัวเองไว้ก่อน ดีกว่ารอให้ถูกรางวัลแล้วค่อยตื่นเต้นจนพลาดรายละเอียดเล็ก ๆ

ถ้าเป็นสลากดิจิทัล จุดเด่นคือความเป็นส่วนตัวและลดการเดินทาง แอปฯ จะแจ้งเตือนเมื่อถูกรางวัล และผู้ซื้อเลือกได้ว่าจะรับเงินโอนเข้าบัญชีกรุงไทยที่ผูกไว้ หรือไปรับเองที่สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล ตามข้อมูลคำถาม–คำตอบของสำนักงานสลากฯ

เรื่องเงินที่ถูกหัก ต้องแยกให้ดี ถ้าเป็นสลากกินแบ่งรัฐบาลทั่วไป จะมีอากรแสตมป์ 1 บาทต่อเงินรางวัลทุก 200 บาท หรือคิดง่าย ๆ ประมาณ 0.5% ส่วนสลากการกุศลจะหักภาษีเงินได้ ณ ที่จ่าย 1% ของเงินรางวัล

กรณีรับเงินรางวัลสลากดิจิทัลผ่านบริการของธนาคารกรุงไทย ธนาคารระบุว่ามีค่าบริการขึ้นเงินรางวัล 1% ของเงินรางวัลที่ได้รับ ดังนั้นคนที่อยาก “ได้เงินเต็มเม็ดเต็มหน่วย” ต้องมองทั้งอากร/ภาษีของสำนักงานสลากฯ และค่าบริการของช่องทางที่เลือกด้วย

ถ้าเป็นสลากใบ เรื่องสำคัญที่สุดคือ “ตัวสลาก” เพราะเป็นหลักฐานรับเงินรางวัล ก่อนเอาไปขึ้นเงินควรลงชื่อหลังสลากทันที ถ่ายภาพเก็บไว้ทั้งด้านหน้าและด้านหลัง แล้วเก็บในที่ปลอดภัย อย่าส่งรูปเลขครบทั้งใบให้คนอื่นดูเล่น เพราะถ้าหลักฐานหลุด ความวุ่นวายอาจมาก่อนเงิน

การไปขึ้นเงินที่สำนักงานสลากฯ ยังเป็นช่องทางหลัก โดยสำนักงานสลากฯ ระบุขั้นตอนรับเงินรางวัลไว้ที่สำนักจ่ายรางวัล ชั้น G สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล จังหวัดนนทบุรี และมีขั้นตอนตรวจสลาก บันทึกข้อมูลผู้รับรางวัล รวมถึงชำระอากรหรือภาษีตามประเภทสลาก

สำหรับคนที่ไม่อยากเดินทางไปกองสลากฯ เอง ธนาคารบางแห่งมีบริการรับขึ้นเงินสลากใบ แต่ต้องดูเงื่อนไขรางวัลที่รับขึ้นเงินให้ชัด เช่น ธนาคารกรุงไทยระบุว่ารับขึ้นเงินได้ทุกรางวัล ยกเว้นรางวัลที่ 1 และคิดค่าธรรมเนียมบริการ 1%

ธนาคารออมสินก็มีบริการขึ้นเงินรางวัล โดยแจ้งค่าธรรมเนียมบริการที่สาขา 1% และยังต้องมีอากรแสตมป์ 0.5% สำหรับสลากกินแบ่งรัฐบาล หรือภาษีหัก ณ ที่จ่าย 1% สำหรับสลากการกุศลตามประเภทสลาก

จุดที่หลายคนมองข้ามคือ “เวลา” ผู้ถูกรางวัลไม่จำเป็นต้องรีบวิ่งไปขึ้นเงินทันทีในนาทีแรก สำนักงานสลากฯ ระบุว่าต้องติดต่อขอรับเงินรางวัลภายใน 2 ปี นี่ทำให้มีเวลาตั้งสติ เช็กเอกสาร วางแผนการเดินทาง และเลือกช่องทางที่ปลอดภัยกว่าได้

ถ้าเทียบแบบง่าย ๆ สลากดิจิทัลเหมาะกับคนที่อยากลดการเปิดเผยตัวและไม่อยากถือสลากใบไปมา ส่วนสลากใบยังเหมาะกับคนที่ชอบซื้อจากแผงเดิม แต่ต้องระวังเรื่องการเก็บรักษา การลงชื่อหลังสลาก และการเลือกสถานที่ขึ้นเงินให้รอบคอบ

สิ่งที่ไม่ควรทำที่สุดหลังถูกรางวัลใหญ่ คือโพสต์ภาพสลากลงโซเชียลทันที ต่อให้ปิดบางตัวเลขไว้ก็ยังเสี่ยง เพราะคนรอบตัวจะรู้ข่าวเร็วมาก และอาจมีทั้งคนยินดีจริง คนมายืมเงิน คนชวนลงทุน ไปจนถึงมิจฉาชีพที่เข้ามาหลอกในช่วงที่เรายังตื่นเต้น

ข้อมูลนี้ใช้เป็นข้อมูลประกอบเบื้องต้น เพราะเงื่อนไขค่าธรรมเนียมและช่องทางให้บริการของธนาคารอาจเปลี่ยนได้ ควรตรวจสอบกับสำนักงานสลากฯ หรือธนาคารที่ต้องการใช้บริการอีกครั้งก่อนนำสลากไปขึ้นเงิน

ถ้าถูกรางวัลใหญ่จริง ๆ คำตอบที่ปลอดภัยอาจไม่ใช่ช่องทางที่ได้เงินเร็วที่สุด แต่เป็นช่องทางที่ควบคุมความเสี่ยงได้ดีที่สุด ตั้งสติ เก็บหลักฐานให้ครบ อย่ารีบประกาศ แล้วค่อยตัดสินใจว่าจะรับเงินผ่านระบบดิจิทัล ไปกองสลากฯ หรือใช้บริการธนาคารตามเงื่อนไขที่เหมาะกับตัวเอง

แหล่งที่มา: สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล, ธนาคารกรุงไทย, ธนาคารออมสิน
อ้างอิง: สำนักงานสลากฯ เรื่องการรับเงินรางวัลและอัตราอากร/ภาษี / ธนาคารกรุงไทยเรื่องบริการขึ้นเงินรางวัลและสลากดิจิทัล / ธนาคารออมสินเรื่องค่าธรรมเนียมบริการ

• อ้างอิงขั้นตอนและหลักเกณฑ์การขึ้นเงินรางวัลอย่างเป็นทางการจาก สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล: https://www.glo.or.th/