3 เขื่อนไฟฟ้าพลังน้ำขนาดใหญ่ที่สุดในลาว วัดจากกำลังผลิต

หากวัดความใหญ่ของเขื่อนจากกำลังการผลิตไฟฟ้า หรือหน่วยเมกะวัตต์ (MW) ซึ่งเป็นเกณฑ์ที่นิยมใช้กับโครงการไฟฟ้าพลังน้ำใน สปป.ลาว ประเทศที่มักถูกพูดถึงในฐานะ “หม้อไฟแห่งเอเชีย” 3 เขื่อนขนาดใหญ่ที่เปิดใช้งานเชิงพาณิชย์แล้ว มีดังนี้

เขื่อนไซยะบุรี (Xayaburi Dam)

กำลังการผลิต: 1,285 เมกะวัตต์

ที่ตั้ง: แขวงไซยะบุรี

แม่น้ำ: กั้นแม่น้ำโขงสายประธาน

จุดเด่น: เขื่อนไซยะบุรีเป็นหนึ่งในโครงการไฟฟ้าพลังน้ำขนาดใหญ่บนแม่น้ำโขงตอนล่างในลาว และเริ่มเดินเครื่องเชิงพาณิชย์เมื่อวันที่ 29 ตุลาคม 2019 โดยโครงการนี้เป็นเขื่อนแบบน้ำไหลผ่าน หรือ Run-of-River ซึ่งไม่ได้เน้นการกักเก็บน้ำปริมาณมหาศาลเหมือนเขื่อนอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่ทั่วไป แต่ใช้การไหลของน้ำเพื่อผลิตไฟฟ้าเป็นหลัก

เขื่อนน้ำเทิน 2 (Nam Theun 2 Dam)

กำลังการผลิต: ประมาณ 1,070–1,080 เมกะวัตต์

ที่ตั้ง: แขวงคำม่วน

แม่น้ำ: แม่น้ำน้ำเทิน ซึ่งเป็นลำน้ำสาขาในลุ่มน้ำโขง

จุดเด่น: น้ำเทิน 2 เป็นหนึ่งในโครงการไฟฟ้าพลังน้ำที่เป็นที่รู้จักมากที่สุดของลาว เริ่มเดินเครื่องเชิงพาณิชย์ในปี 2010 และมีระบบอ่างเก็บน้ำบนที่ราบสูงนากายประกอบกับโรงไฟฟ้าขนาดใหญ่ ข้อมูลจาก World Bank ระบุว่ากำลังผลิตอยู่ที่ 1,070 เมกะวัตต์ ขณะที่เว็บไซต์โครงการระบุกำลังผลิตติดตั้ง 1,080 เมกะวัตต์ จึงมักถูกอ้างอิงในช่วงประมาณนี้

เขื่อนน้ำเทิน 1 (Nam Theun 1 Dam)

กำลังการผลิต: 650 เมกะวัตต์

ที่ตั้ง: แขวงบอลิคำไซ

แม่น้ำ: แม่น้ำกะดิ่ง หรือพื้นที่ลุ่มน้ำเทินตอนล่าง

จุดเด่น: น้ำเทิน 1 เป็นโครงการไฟฟ้าพลังน้ำขนาดใหญ่ในแขวงบอลิคำไซ ตั้งอยู่บนแม่น้ำกะดิ่ง ข้อมูลจาก Nam Theun 1 Power Company ระบุว่ามีกำลังผลิตติดตั้งรวม 650 เมกะวัตต์ แบ่งเป็นไฟฟ้าส่งออกไปไทย 520 เมกะวัตต์ และใช้ภายในลาว 130 เมกะวัตต์

เกร็ดข้อมูลเพิ่มเติม: ปัจจุบัน สปป.ลาว ยังมีโครงการเขื่อนหลวงพระบาง (Luang Prabang Hydropower Project) บนแม่น้ำโขง ซึ่งระบุขนาดกำลังผลิตไว้ที่ 1,460 เมกะวัตต์ หากโครงการแล้วเสร็จและเปิดเดินเครื่องเชิงพาณิชย์เต็มรูปแบบ ก็จะมีขนาดกำลังผลิตสูงกว่าเขื่อนไซยะบุรี และกลายเป็นหนึ่งในโครงการไฟฟ้าพลังน้ำขนาดใหญ่ที่สุดของลาว