ทำไมถนนไทยยังอันตราย มอเตอร์ไซค์คือจุดเสี่ยงใหญ่ที่ต้องระวัง

อุบัติเหตุทางถนนยังเป็นหนึ่งในความเสี่ยงใหญ่ของไทย โดยเฉพาะผู้ใช้รถจักรยานยนต์ ตัวเลขผู้เสียชีวิตสะท้อนว่าการขับขี่ทุกวันไม่ใช่เรื่องเล็ก

เสียงรถผ่านถนนมืดในต่างจังหวัดอาจดูเป็นเรื่องปกติ แต่สำหรับไทย ความเสี่ยงบนถนนยังสูงจนน่ากังวล โดยเฉพาะรถจักรยานยนต์ที่เกี่ยวข้องกับการเสียชีวิตจำนวนมากในแต่ละปี

ข้อมูลที่ถูกพูดถึงบ่อยคืออัตราการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางถนนของไทย ซึ่งอยู่ที่ประมาณ 25.4 คนต่อประชากร 100,000 คน จากข้อมูลปี 2021 ขององค์การอนามัยโลก ตัวเลขนี้ทำให้ไทยยังถูกมองว่าเป็นประเทศที่มีความเสี่ยงบนถนนสูงเมื่อเทียบกับหลายประเทศพัฒนาแล้ว

เมื่อแปลงเป็นจำนวนคน ภาพจะชัดขึ้นมาก ไทยมีผู้เสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางถนนราว 18,218 คนต่อปี หรือเฉลี่ยประมาณ 50 คนต่อวัน นั่นหมายความว่าแทบทุกวันจะมีครอบครัวจำนวนมากที่ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์บนถนน

จุดที่ต้องมองให้ตรงคือ “มอเตอร์ไซค์” เพราะเป็นยานพาหนะที่คนไทยใช้เยอะ เข้าถึงง่าย และพบได้ทั้งในเมือง ชุมชน และต่างจังหวัด แต่ในด้านความปลอดภัย ผู้ขับขี่และผู้โดยสารมีเกราะป้องกันน้อยกว่ารถยนต์มาก เมื่อเกิดการชนหรือล้ม ความเสี่ยงจึงสูงกว่าอย่างเห็นได้ชัด

ตัวเลขที่ถูกอ้างถึงระบุว่า ผู้เสียชีวิตกว่า 80% เกี่ยวข้องกับมอเตอร์ไซค์ และในปี 2024 มีผู้เสียชีวิตจากอุบัติเหตุรถจักรยานยนต์กว่า 14,000 คน ภาพนี้บอกชัดว่า หากจะแก้ปัญหาอุบัติเหตุบนถนนไทย มอเตอร์ไซค์คือจุดที่ต้องให้ความสำคัญเป็นอันดับต้น ๆ

สาเหตุที่ทำให้ความเสี่ยงสูงไม่ได้มีข้อเดียว การไม่สวมหมวกกันน็อกยังเป็นปัญหาหลัก เพราะศีรษะคือจุดบาดเจ็บรุนแรงที่สุดเมื่อเกิดอุบัติเหตุ ขณะเดียวกัน การขับเร็ว เมาแล้วขับ ถนนมืด และเส้นทางต่างจังหวัด ล้วนเพิ่มโอกาสให้เหตุเล็กกลายเป็นเหตุร้ายแรงได้

สิ่งที่หลายคนมองข้ามคือ “ทางคุ้นเคย” ไม่ได้แปลว่าปลอดภัยเสมอ ถนนหน้าบ้าน เส้นทางไปทำงาน หรือทางกลับบ้านตอนกลางคืน อาจเป็นจุดที่คนลดความระวังลง เพราะคิดว่าขี่เป็นประจำอยู่แล้ว

ถ้าเทียบกับประเทศพัฒนาแล้ว ความต่างยิ่งชัด ไทยมีอัตราเสียชีวิตบนถนนราว 25 คนต่อแสนประชากร ขณะที่ญี่ปุ่นและสหราชอาณาจักรอยู่ราว 2–3 คนต่อแสน ส่วนสวีเดนต่ำกว่า 2 คนต่อแสน จึงมีการเปรียบเทียบว่าไทยสูงกว่าหลายประเทศยุโรปราว 8–12 เท่า

ช่วงเทศกาลยิ่งต้องระวังเป็นพิเศษ ทั้งสงกรานต์และปีใหม่มักถูกเรียกว่า “7 วันอันตราย” เพราะเป็นช่วงที่การเดินทางเพิ่มขึ้น มีทั้งระยะทางไกล การขับกลางคืน ความเหนื่อยสะสม และพฤติกรรมเสี่ยงบนถนนรวมกันในช่วงสั้น ๆ

สำหรับคนใช้มอเตอร์ไซค์ คำถามง่าย ๆ ก่อนออกจากบ้านอาจช่วยลดความเสี่ยงได้มาก วันนี้สวมหมวกกันน็อกหรือยัง ไฟหน้าไฟท้ายใช้ได้ไหม เส้นทางมืดหรือเปล่า ต้องขับเร็วจริงไหม และถ้ามีแอลกอฮอล์เกี่ยวข้อง ยังควรขี่เองอยู่หรือไม่

ส่วนคนขับรถยนต์ก็ไม่ควรมองข้ามมอเตอร์ไซค์ เพราะจุดบอด การเปลี่ยนเลน และการเปิดประตูรถริมถนน ล้วนกลายเป็นจังหวะอันตรายได้ การเผื่อระยะ การชะลอในชุมชน และการไม่เร่งแซงในทางมืด เป็นเรื่องเล็กที่ช่วยชีวิตคนได้จริง

ถนนไทยจะปลอดภัยขึ้นไม่ได้จากคนกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งเท่านั้น แต่เริ่มได้จากพฤติกรรมประจำวันของทุกคนบนถนน โดยเฉพาะการลดความเร็ว ไม่เมาแล้วขับ และสวมหมวกกันน็อกทุกครั้ง แม้จะเป็นระยะทางใกล้บ้านก็ตาม