“เจ้าปีกครุฑ” เทอโรซอร์ชนิดใหม่ของโลก ตัวแรกในไทยและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
วงการบรรพชีวินวิทยาไทยและภูมิภาคอาเซียนต้องจารึกประวัติศาสตร์หน้าใหม่ เมื่อมีการค้นพบฟอสซิล "เทอโรซอร์" (Pterosaur) หรือสัตว์เลื้อยคลานบินได้ชนิดใหม่ของโลกในประเทศไทย ซึ่งได้รับการตีพิมพ์ลงในวารสารวิชาการระดับสากล Cretaceous Research การค้นพบครั้งนี้ไม่เพียงแต่เป็นหลักฐานชิ้นสำคัญที่ยืนยันว่าน่านฟ้าไทยเมื่อร้อยกว่าล้านปีก่อนเคยมีเจ้าแห่งเวหาครอบครองอยู่ แต่ยังช่วยเติมเต็มช่องว่างของแผนที่วิวัฒนาการและการกระจายพันธุ์ของสัตว์ดึกดำบรรพ์ในระดับโลกได้อย่างน่าอัศจรรย์
ที่มาของนามพระราชทานกึ่งสากล และพิกัดการค้นพบ
สัตว์เลื้อยคลานบินได้ชนิดใหม่นี้ได้รับการตั้งชื่อวิทยาศาสตร์อย่างเป็นทางการว่า Garudapterus buffetauti (การูแดปเทอรัส บุฟโตติ) ซึ่งซ่อนความหมายอันลึกซึ้งไว้ในรายละเอียด:
-
Garudapterus: มาจากการผสมคำว่า "ครุฑ" (Garuda) พญานกในปกรณัมไทย กับคำว่า "-pterus" ในภาษากรีกที่แปลว่าปีก รวมกันมีความหมายตรงตัวว่า "เจ้าปีกครุฑ"
-
buffetauti: ตั้งขึ้นเพื่อเป็นเกียรติแก่ ดร.เอริก บุฟโต (Dr. Eric Buffetaut) นักบรรพชีวินวิทยาชาวฝรั่งเศส ผู้ทุ่มเทอุทิศตนศึกษาฟอสซิลและไดโนเสาร์ในประเทศไทยมาอย่างยาวนานกว่า 40 ปี
สำหรับพิกัดและอายุอานามของเจ้าปีกครุฑ ถูกขุดพบที่บริเวณอ่างเก็บน้ำพระปรง อำเภอวัฒนานคร จังหวัดสระแก้ว ซึ่งอยู่ในชั้นหินของหมวดเสาขัว (Sao Khua Formation) มีอายุเก่าแก่ย้อนไปในยุคครีเทเชียสตอนต้น (Early Cretaceous) หรือประมาณ 130 ล้านปีที่แล้ว ซึ่งการค้นพบครั้งนี้ยังพิสูจน์ให้เห็นว่าพื้นที่ภาคเอกของไทยมีศักยภาพด้านซากดึกดำบรรพ์ที่สมบูรณ์ไม่แพ้แหล่งขุดค้นชื่อดังในภาคอีสาน
ปริศนากระดูกโปร่ง และชิ้นส่วนที่เหลือรอด
ในระดับโลก การค้นพบฟอสซิลของเทอโรซอร์เป็นเรื่องที่เกิดขึ้นได้ยากมาก เนื่องจากกระดูกของสัตว์เลื้อยคลานบินได้มีวิวัฒนาการทางแอร์โรไดนามิค (Aerodynamics) ให้มีความบางและโปร่ง ข้างในมีถุงลมคล้ายกระดูกนกปัจจุบันเพื่อลดน้ำหนักสำหรับการบิน ทำให้โครงสร้างแตกหัก ผุพัง และสลายตัวได้ง่ายก่อนจะเกิดกระบวนการกลายเป็นหิน
แต่สำหรับ Garudapterus buffetauti นักวิทยาศาสตร์กลับโชคดีที่ได้พบชิ้นส่วนสำคัญที่ระบุอัตลักษณ์ได้ชัดเจน ได้แก่:
-
ส่วนปลายของขากรรไกรบน (Anterior part of Upper Jaw)
-
ฟันที่ยังคงความสมบูรณ์อีกจำนวน 5 ซี่
ลักษณะทางกายภาพและพฤติกรรมนักล่าแห่งห้วงน้ำ
นักบรรพชีวินวิทยาจัดให้เจ้าปีกครุฑอยู่ในกลุ่มเทอโรแดคทิลลอยด์ (Pterodactyloidea) ในวงศ์ย่อยนาโธซอรีน (Gnathosaurinae) โดยมีลักษณะเด่นทางสัณฐานวิทยาคือ ปลายปากมีลักษณะแผ่ขยายกว้างออกคล้ายกับ "นกปากช้อน" (Spoonbill) มีเบ้าฟันยื่นออกด้านนอก และมีฟันแหลมเรียว
โครงสร้างปากและฟันลักษณะนี้คือเครื่องมือที่วิวัฒนาการมาเพื่อทำหน้าที่จับเหยื่อโดยเฉพาะ บ่งชี้ว่ามันมีพฤติกรรมโฉบจับปลาหรือสิ่งมีชีวิตขนาดเล็กในแหล่งน้ำโบราณเป็นอาหารหลัก และเมื่อคำนวณจากขนาดชิ้นส่วนขากรรไกร คาดว่าเมื่อมันกางปีกออกทั้งสองข้าง จะมีความกว้างของปีก (Wingspan) ยาวถึงประมาณ 2.5 เมตร
หมุดหมายสำคัญในระดับโลก
การค้นพบ Garudapterus buffetauti ถือเป็นหลักฐานชิ้นแรกสุดที่ยืนยันการมีอยู่ของสัตว์เลื้อยคลานบินได้ในผืนแผ่นดินไทยและภูมิภาคอาเซียน ข้อมูลนี้ช่วยลบความเชื่อเดิมๆ ทำให้นักวิทยาศาสตร์เข้าใจการกระจายพันธุ์ของเทอโรซอร์ในยุคครีเทเชียสเพิ่มขึ้นว่า พวกมันไม่ได้กระจุกตัวอยู่แค่ในแถบอเมริกา ยุโรป หรือจีน แต่มีประชากรกลุ่มสำคัญพำนักและล่าเหยื่ออยู่ทางตอนใต้ของทวีปเอเชียด้วยเช่นกัน
"การูแดปเทอรัส บุฟโตติ" หรือเจ้าปีกครุฑแห่งจังหวัดสระแก้ว คือจิ๊กซอว์ชิ้นสำคัญที่เข้ามาเปลี่ยนโฉมหน้าประวัติศาสตร์บรรพชีวินวิทยาของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ โครงสร้างกระดูกอันบอบบางที่รอดพ้นผ่านกาลเวลามานานถึง 130 ล้านปี ได้ทำหน้าที่ประกาศให้โลกรับรู้ว่า น่านฟ้าไทยในอดีตเคยเป็นบ้านของนักล่าปีกกว้าง 2.5 เมตรที่มีระบบนิเวศจำเพาะ นับเป็นการเปิดประตูสู่การศึกษาค้นคว้าสิ่งลี้ลับใต้ผืนดินไทยที่ยังรอการค้นพบต่อไปในอนาคต
เขียนโดย ดร กิฟท์นางมารพยากรณ์
เพื่อให้ผู้อ่านได้รับทั้งความรู้ แรงบันดาลใจ และแนวทางการใช้ชีวิตที่เท่าทันโลก
จังหวัดที่มีห้องว่างในโรงแรมมากที่สุด มีจำนวนผู้เข้าพักน้อยที่สุดในไทย
แมวไม่ได้กลัวแตงกวาเสมอไป ความจริงคือสัญชาตญาณตกใจ
แม่น้ำที่ใสสะอาดและมีคุณภาพน้ำดีที่สุด ที่ไหลผ่านเขตแดนของประเทศไทย
จำได้ไหม Hi5 ยุคที่ Top Friends สำคัญกว่าไลก์บน Facebook
มอเตอร์ไซค์แบรนด์ไทย ที่ประสบความสำเร็จมากเป็นอันดับหนึ่ง
รู้จักงูเห่าน้ำแอฟริกา งูพิษที่ไม่ได้เป็นแค่งูน้ำธรรมดา
ราคาทองย่อตัว ควรซื้อเก็บไหม? วิธีคิดก่อนตัดสินใจสำหรับคนไทย
つづく แปลว่าอะไร คำท้ายการ์ตูนญี่ปุ่นที่หลายคนเห็นมาตั้งแต่เด็ก
สุนัขหมุนตัวก่อนนอน เพราะอะไร นิสัยปกติหรือสัญญาณปวดข้อ
ทำไมประเทศพิมพ์เงินตามใจไม่ได้ ทั้งที่ออกเงินเอง
4 เหตุการณ์อดีตที่ยังอยู่ในชีวิตคนไทยจนถึงวันนี้
คณะที่คนสมัครมากสุดใน TCAS69 ไม่ใช่แพทย์ อันดับจริงน่าคิดกว่าที่คาด
อาชีพที่คนภายนอกคิดว่ารวย แต่คนในวงการบอกว่าไม่จริง?
แม่น้ำที่ใสสะอาดและมีคุณภาพน้ำดีที่สุด ที่ไหลผ่านเขตแดนของประเทศไทย
ราคาทองย่อตัว ควรซื้อเก็บไหม? วิธีคิดก่อนตัดสินใจสำหรับคนไทย
จำได้ไหม Hi5 ยุคที่ Top Friends สำคัญกว่าไลก์บน Facebook
แนวทางการเลี้ยงหอยขมยักษ์ เพื่อเป็นอาชีพเสริม
6 สุนทรพจน์ผู้นำ ที่เปลี่ยนทิศทางสงครามและประวัติศาสตร์
สีผ้าผูกคอลูกเสือบอกอะไร ทำไมแต่ละจังหวัดไม่เหมือนกัน
ไหว้ครูต้องมี 4 อย่างนี้ ดอกเข็ม หญ้าแพรก ดอกมะเขือ ข้าวตอก หมายถึงอะไร
กาว UHU ทำไมหลายคนเรียก “ยู้ฮู” ทั้งที่ชื่อเยอรมันออกเสียงไม่เหมือนกัน
ทำไมเก้าอี้พลาสติกต้องมีรู คำตอบไม่ได้มีแค่ประหยัดวัสดุ

