เจ้าต่างประเทศ ตอน "ว่าด้วยมูลเหตุแห่งพระปรมาภิไธยของสมเด็จพระเจ้ากรุงสวีเดน อันมีลักษณะเป็นสองพระนาม"

เป็นที่พึงสังเกตแลควรแก่การพิจารณาอยู่เนือง ๆ ว่า ด้วยเหตุไฉนสมเด็จพระเจ้าแผ่นดินแห่งราชอาณาจักรสวีเดนในยุคหลังมานี้ จึงมักทรงเฉลิมพระปรมาภิไธยในการเถลิงถวัลยราชสมบัติเป็นสองพระนามควบคู่กัน ดั่งปรากฏในพระนามแห่งสมเด็จพระเจ้าคาร์ลที่ ๑๖ กุสตาฟ ฤๅสมเด็จพระเจ้ากุสตาฟที่ ๖ อดอล์ฟ เป็นอาทิ ธรรมเนียมอันเป็นเอกลักษณ์เยี่ยงนี้ ย่อมมีมูลเหตุอันลึกซึ้งสืบเนื่องมาแต่โบราณกาล การผสานทางวัฒนธรรม ตลอดจนพระราชนิยมส่วนพระองค์ อันจักได้จำแนกอรรถาธิบายให้แจ้งชัดดั่งต่อไปนี้

๑. มูลเหตุอันสืบเนื่องแต่ขัตติยราชประเพณีเยอรมัน

ธรรมเนียมการเฉลิมพระนามคู่แห่งกษัตริย์สวีเดนนั้น แรกเริ่มปรากฏขึ้นในต้นคริสต์ศตวรรษที่ ๑๗ โดยได้รับอิทธิพลจากทางแว่นแคว้นเยอรมนี สมเด็จพระมหากษัตริย์สวีเดนพระองค์แรกที่ทรงใช้พระนามในลักษณะนี้คือ สมเด็จพระเจ้ากุสตาฟที่ ๒ อดอล์ฟ (Gustav II Adolf) ผู้เสด็จเถลิงถวัลยราชสมบัติเมื่อคริสตศักราช ๑๖๑๑ เหตุที่ทรงเฉลิมพระนามเช่นนั้น ด้วยทรงรับพระราชทานนามตามพระอัยกา (ปู่และตา) ทั้งสองฝ่าย กล่าวคือ พระนาม "กุสตาฟ" นั้นได้แต่พระบรมอัยกาฝ่ายพระชนก (พระเจ้ากุสตาฟ วาซา) แลพระนาม "อดอล์ฟ" นั้นได้แต่พระอัยกาฝ่ายพระชนนี (ดยุกอดอล์ฟแห่งแคว้นโฮลชไตน์-กอททอร์ป ชาวเยอรมัน) การใช้พระนามคู่จึงเปรียบประดุจการผสานพระเกียรติยศแลสายพระโลหิตแห่งสองราชตระกูลให้รวมเป็นหนึ่งเดียว

ที่มา wikipedia

๒. ความนิยมแห่งชนทั้งหลายในยุคหลัง

ครั้นล่วงเข้าสู่คริสต์ศตวรรษที่ ๒๐ การตั้งนามแบบสองคำควบกัน (Double Names) ได้กลายเป็นที่นิยมแพร่หลายในหมู่ชนชาวสวีเดน เจ้านายหลายพระองค์จึงทรงรับพระราชทานพระนามคู่มาแต่กาลแรกประสูติ ครั้นเมื่อเสด็จขึ้นครองราชสมบัติสืบสนองพระองค์ จึงมักมีพระราชหฤทัยประสงค์จักดำรงพระนามเดิมนั้นไว้เป็นพระปรมาภิไธยโดยครบถ้วน ดั่งเช่นสมเด็จพระเจ้าคาร์ลที่ ๑๖ กุสตาฟ รัชกาลปัจจุบัน เมื่อครั้งทรงดำรงสิริราชสมบัติเป็นมกุฎราชกุมาร ทรงเป็นที่รู้จักในพระนาม "มกุฎราชกุมารคาร์ล กุสตาฟ" มาแต่เดิม เมื่อเสด็จขึ้นสืบราชสันตติวงศ์ จึงมิประสงค์จักตัดคำว่า "กุสตาฟ" ออกไป คงไว้แต่เพียงพระนามแรก เพราะพระนามกุสตาฟนั้นเป็นส่วนหนึ่งแห่งพระองค์มาตลอดพระชนม์ชีพ

๓. ว่าด้วยระเบียบการจัดลำดับเลขหมายรัชกาล

ข้อที่น่าสังเกตอีกประการหนึ่งคือ การแทรกเลขหมายรัชกาล (แบบเลขโรมัน) ไว้ในระหว่างกลางแห่งสองพระนามนั้น เป็นด้วยตามราชประเพณีจักนับลำดับรัชกาลสืบต่อจากบุรพกษัตริย์โดยหมายเอา "พระนามปฐม" แต่เพียงอย่างเดียวเป็นเกณฑ์ ยกอุทาหรณ์ดั่งพระเจ้าคาร์ลที่ ๑๖ กุสตาฟ (Carl XVI Gustaf) ตัวเลขที่ ๑๖ นั้น ย่อมเป็นเครื่องหมายระบุว่า ทรงเป็นพระมหากษัตริย์สวีเดนพระองค์ที่ ๑๖ อันมีพระนามนำหน้าว่า "คาร์ล" หาได้หมายความว่าเคยมีบุรพกษัตริย์ทรงเฉลิมพระนาม "คาร์ล กุสตาฟ" ควบกันมาแต่อดีตถึง ๑๕ พระองค์ไม่ ด้วยประการฉะนี้ การสอดแทรกเลขหมายรัชกาลไว้ท่ามกลาง จึงเป็นวิสัยธรรมเนียมเพื่อชี้ชัดถึงลำดับแห่งพระนามแรกให้แจ้งกระจ่าง

ด้วยเหตุผลดั่งได้พรรณนามานี้ มูลเหตุอันสมเด็จพระมหากษัตริย์แห่งสวีเดนทรงเฉลิมพระปรมาภิไธยเป็นสองพระนาม จึงเป็นการสืบสายขนบธรรมเนียมที่รับมาจากต่างด้าว ผสมผสานเข้ากับความนิยมแห่งยุคสมัย แลพระราชอัธยาศัยส่วนพระองค์ ก่อให้เกิดเป็นแบบแผนอันสง่างาม แลเป็นราชประเพณีอันเป็นเอกลักษณ์แห่งราชสำนักสวีเดนอันหาที่เปรียบมิได้โดยแท้