พบกุ้งล็อบสเตอร์สองสีหายาก โอกาส 1 ใน 50 ล้าน

กุ้งล็อบสเตอร์ตัวหนึ่งจากชายฝั่ง เคปคอด กำลังถูกพูดถึง เพราะลำตัวซ้ายขวาเป็นคนละสี และความหายากถูกประเมินไว้ราว 1 ใน 50 ล้านตัว เรื่องนี้ไม่ได้ชวนดูแค่เพราะสีแปลก แต่ยังเปิดคำถามว่า สัตว์ทะเลที่พรางตัวได้ยากแบบนี้รอดมาได้อย่างไรจนหนักกว่า 3 ปอนด์

กุ้งล็อบสเตอร์ตัวนี้ถูกจับได้นอกชายฝั่ง เคปคอด รัฐแมสซาชูเซตส์ เมื่อวันที่ 16 เมษายน ก่อนที่ชาวประมงจะบริจาคให้ Woods Hole Science Aquarium ผ่าน Wellfleet Shellfish Company ในเมืองอีสแธม จุดที่ทำให้หลายคนหยุดดูทันทีคือสีของร่างกายที่แบ่งออกเป็นสองฝั่งชัดเจน เหมือนธรรมชาติตั้งใจขีดเส้นกลางตัวไว้เอง

จูเลีย สตัดลีย์ นักชีววิทยาประจำพิพิธภัณฑ์สัตว์น้ำ เป็นหนึ่งในทีมที่ไปรับกุ้งล็อบสเตอร์ตัวนี้มาดูแล เธอมองว่าสัตว์ลักษณะนี้ไม่ได้มีค่าแค่ในฐานะของหายากสำหรับจัดแสดง แต่ยังใช้เป็นตัวอย่างให้คนทั่วไปเข้าใจเรื่องพันธุกรรม สี และความแปรผันในธรรมชาติได้ง่ายขึ้น ลองนึกภาพเด็กหรือผู้ชมที่เห็นกุ้งตัวนี้ครั้งแรก คำถามแรกมักไม่ใช่ศัพท์วิทยาศาสตร์ แต่เป็นคำง่าย ๆ ว่า ทำไมมันถึงเป็นแบบนี้

สีของกุ้งล็อบสเตอร์เกี่ยวข้องกับเม็ดสีชื่อแอสตาแซนธิน ซึ่งทำให้เกิดโทนสีต่าง ๆ เช่น แดง เหลือง และน้ำเงิน เมื่อการแสดงออกของเม็ดสีผิดปกติ สีที่ออกมาก็อาจต่างจากกุ้งล็อบสเตอร์ทั่วไป ตัวอย่างที่ถูกยกขึ้นมาเทียบคือกุ้งล็อบสเตอร์สีน้ำเงินพบได้ราว 1 ใน 2 ล้านตัว สีแดงราว 1 ใน 10 ล้านตัว ส่วนกุ้งสองสีแบบนี้ถูกประเมินไว้ราว 1 ใน 50 ล้านตัว

ความพิเศษของกรณีนี้อยู่ที่การแบ่งสีซ้ายขวาแบบชัดเจน ผู้เชี่ยวชาญอธิบายว่าอาจเกิดจากไข่ที่ได้รับการปฏิสนธิสองฟองรวมตัวกันก่อนวางไข่ ทำให้สิ่งมีชีวิตมีชุดยีนสองชุดในร่างเดียว และแสดงสีต่างกันในแต่ละฝั่ง ปรากฏการณ์คล้ายกันนี้เคยถูกพูดถึงในนกฟินช์สีเขียวและแมลงบางชนิด บางกรณีอาจเกี่ยวข้องกับภาวะกะเทยในธรรมชาติด้วย

สิ่งที่ชวนคิดต่อคือ น้ำหนักที่มากกว่า 3 ปอนด์ของมัน เพราะกุ้งล็อบสเตอร์ที่มีสีผิดปกติมักพรางตัวได้ยากกว่ากุ้งสีเข้มตามธรรมชาติ เมื่อเด่นกว่าสภาพแวดล้อม โอกาสถูกนักล่ามองเห็นก็สูงขึ้น การที่มันโตมาได้ขนาดนี้จึงไม่ใช่แค่เรื่องสีสวย แต่เป็นร่องรอยของการเอาตัวรอดในทะเลที่ไม่ง่ายเลย

ตอนนี้ Woods Hole Science Aquarium ยังอยู่ระหว่างการปรับปรุง ทีมงานจึงจะดูแลและสังเกตพฤติกรรมของกุ้งล็อบสเตอร์ตัวนี้ต่อไปก่อนตั้งชื่อ เพราะกุ้งล็อบสเตอร์สามารถมีอายุได้ยาวนานถึงหนึ่งศตวรรษ การตั้งชื่อจึงไม่ใช่เรื่องเล่น ๆ สำหรับพิพิธภัณฑ์สัตว์น้ำแห่งนี้ แผนเปิดตัวอย่างเป็นทางการจะเกิดขึ้นเมื่อพิพิธภัณฑ์กลับมาเปิดในช่วงต้นปี 2027

สำหรับคนอ่าน ข่าวนี้อาจเริ่มจากความรู้สึกว่าเจอกุ้งสีแปลก แต่ปลายทางของเรื่องคือคำถามใหญ่กว่าเดิมว่า ในธรรมชาติยังมีความผิดปกติอีกกี่แบบที่เราไม่เคยเห็น เพราะมันหายากเกินไป หรือเพราะมันไม่เคยรอดมาให้มนุษย์ได้สังเกตกันแน่