ต่อไปนี้อย่าไปว่าใคร "ความจำสั้นเหมือนปลาทอง" นักวิทยาศาสตร์พิสูจน์แล้ว
ในบรรดาสัตว์เลี้ยงที่ได้รับความนิยมไปทั่วโลก "ปลาทอง" มักถูกตราหน้าว่าเป็นสัญลักษณ์ของความหลงลืมและความฉลาดน้อย โดยมีหน้ากากอย่างความเชื่อที่ว่าพวกมันมี "ความจำสั้นเพียง 3 วินาที" คอยบดบังความจริงเอาไว้
แต่ทว่าความเชื่อนี้ไม่ได้มีรากฐานมาจากงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์เลยแม้แต่น้อย แต่น่าจะเป็นเพียงวาทกรรมที่ถูกสร้างขึ้นเพื่อให้มนุษย์รู้สึกผิดน้อยลงเมื่อต้องเลี้ยงพวกมันไว้ในโหลแก้วใบเล็กๆ ที่จำเจ ซึ่งความจริงที่ถูกค้นพบใหม่ผ่านกระบวนการทางวิทยาศาสตร์นั้นน่าทึ่งและอาจเปลี่ยนมุมมองของคุณต่อเพื่อนตัวจิ๋วนี้ไปตลอดกาล
ความทรงจำที่ยาวนานและการเรียนรู้ที่ซับซ้อน
จากการทดลองหลายชิ้นพิสูจน์ให้เห็นว่าปลาทองมีความสามารถในการจดจำและการเรียนรู้ที่เหนือชั้นกว่าที่คิด นักเรียนมัธยมปลายอย่าง โรลี่ สโตคส์ เคยแสดงให้เห็นว่าปลาทองสามารถเชื่อมโยง "ตัวต่อเลโก้สีแดง" เข้ากับเวลาอาหารได้ภายในเวลาเพียง 3 สัปดาห์
นอกจากนี้พวกมันยังสามารถแก้ปัญหาในเขาวงกตใต้น้ำและจดจำเส้นทางที่ถูกต้องได้แม่นยำยิ่งขึ้นทุกครั้งที่ทำ ยิ่งไปกว่านั้น มหาวิทยาลัยพรีเมาท์พบว่าปลาทองจดจำสิ่งที่เรียนรู้ได้นานถึง 5 เดือน และที่น่าทึ่งที่สุดคือพวกมันสามารถจดจำ "ใบหน้ามนุษย์" ได้ โดยจะเลือกว่ายมาหาเฉพาะผู้ที่ให้อาหารมันบ่อยๆ แม้บุคคลนั้นจะเปลี่ยนเครื่องแต่งกายก็ตาม
ทักษะการวางแผนและการส่งต่อวัฒนธรรม
ปลาทองไม่ได้มีชีวิตอยู่แค่ในปัจจุบันขณะ แต่มีความสามารถในการคาดการณ์อนาคตและวางแผนล่วงหน้า จากการทดลองที่มหาวิทยาลัยออกฟอร์ด ปลาทองสามารถเรียนรู้ที่จะไปรอที่จุดปล่อยอาหารได้ทันทีที่ได้ยินเสียงสัญญาณความถี่สูง แม้อาหารจะยังไม่ถูกปล่อยออกมาก็ตาม นี่คือหลักฐานของการมี "การรับรู้เรื่องเวลา" (Time Perception)
นอกจากนี้ยังมีงานวิจัยที่ชี้ว่าปลาทองสามารถสอนต่อทักษะต่างๆ ให้แก่กันได้ผ่านการสังเกตและเลียนแบบ ซึ่งถือเป็นพื้นฐานของ "วัฒนธรรม" ในหมู่สิ่งมีชีวิต รวมถึงความสามารถในการเอาตัวรอดที่ยอดเยี่ยมเมื่ออยู่ในแหล่งน้ำธรรมชาติจนกลายเป็นสายพันธุ์ที่รุกรานได้ในบางพื้นที่
อารมณ์ความรู้สึกและความเจ็บปวดที่จับต้องได้
สิ่งที่ลึกซึ้งและสำคัญที่สุดคือการค้นพบว่าปลาทองไม่ใช่แค่หุ่นยนต์ชีวภาพ แต่มีระบบประสาทรับความเจ็บปวด (Nociceptors) เช่นเดียวกับมนุษย์ พวกมันมีปฏิกิริยาตอบสนองเพื่อบรรเทาความเจ็บปวดทางกายภาพ และยังสามารถประสบสภาวะทุกข์ทางใจได้อีกด้วย หากถูกเลี้ยงในสภาพแวดล้อมที่คับแคบและว่างเปล่า ปลาทองจะมีพฤติกรรมเซื่องซึม สีซีดลง และว่ายน้ำซ้ำไปมา ซึ่งเทียบเท่ากับอาการโรคซึมเศร้าในมนุษย์ ในขณะที่ปลาที่อยู่ในตู้ที่มีสิ่งเร้าและพืชน้ำจะร่าเริงและมีสุขภาพจิตที่ดีกว่าอย่างเห็นได้ชัด
จากตำนานความจำ 3 วินาทีของปลาทองจึงเป็นเพียงเรื่องหลอกลวงที่ลดทอนคุณค่าของสิ่งมีชีวิตที่มีความซับซ้อน ความจริงที่ว่าพวกมันจดจำได้นานหลายเดือน วางแผนอนาคตได้ สร้างวัฒนธรรมได้ และมีความรู้สึกนึกคิดได้นั้น ย้ำเตือนให้เราตระหนักถึงความรับผิดชอบในการดูแลชีวิตเล็กๆ เหล่านี้ การสบตากับปลาทองในโหลแก้วจึงไม่ใช่แค่การมองดูของประดับบ้าน แต่คือการสื่อสารกับสิ่งมีชีวิตที่มีอารมณ์ความรู้สึกและมีความมหัศจรรย์ซ่อนอยู่ภายใต้รูปลักษณ์ที่ดูเรียบง่ายนั่นเอง
เขียนโดย ดร กิฟท์นางมารพยากรณ์
เพื่อให้ผู้อ่านได้รับทั้งความรู้ แรงบันดาลใจ และแนวทางการใช้ชีวิตที่เท่าทันโลก
つづく แปลว่าอะไร คำท้ายการ์ตูนญี่ปุ่นที่หลายคนเห็นมาตั้งแต่เด็ก
ถุงพลาสติกไม่ได้เริ่มจากขยะ เรื่องจริงของของใช้ใกล้ตัวที่ควรใช้ให้คุ้ม
ของไม่เกิน 50 บาทในร้านสะดวกซื้อ เลือกแบบไหนถึงคุ้มจริง
จังหวัดที่มีห้องว่างในโรงแรมมากที่สุด มีจำนวนผู้เข้าพักน้อยที่สุดในไทย
แม่น้ำที่ใสสะอาดและมีคุณภาพน้ำดีที่สุด ที่ไหลผ่านเขตแดนของประเทศไทย
มอเตอร์ไซค์แบรนด์ไทย ที่ประสบความสำเร็จมากเป็นอันดับหนึ่ง
เปิดเหตุผล ทำไมเรา "ไหว้ครู" ในเดือนมิถุนายน
เบื้องหลัง Poltergeist หนังผีปี 1982 เรื่องไหนจริง เรื่องไหนเป็นตำนาน
จ้างหมอลำหนึ่งงานต้องเตรียมงบเท่าไร เช็กก่อนตกลงคิว
ปลาทะเลที่หาได้ยากที่สุด ที่พบในทะเลไทย
"เมฆยักษ์" ปกคลุมท้องฟ้านครนายก สวยแปลกตาจนคนแห่แชร์ ที่แท้คือ "เมฆอาร์คคัส"
มีเพียง 3 ประเทศในโลก ที่ลงแข่งในกีฬาโอลิมปิกครบทั้ง 53 ครั้ง
ท่าเรือที่ทันสมัยที่สุด และมีขนาดใหญ่ที่สุดในประเทศไทย
เรียกผิดกันมานาน! "ฟิวเจอร์บอร์ด" ไม่ใช่ชื่อจริงของวัสดุชนิดนี้ แล้วจริงๆ ต้องเรียกว่าอะไร?
อุโมงค์กู๋จี เมืองใต้ดินเวียดนามที่เปลี่ยนสงครามให้มหาอำนาจต้องปวดหัว
รู้จักจักรเศวต พืชใหม่ของโลกที่พบเพิ่มในป่าภูเรือ
ความวิจิตรเหนือกาลเวลา: ถอดรหัส "Thai Tiara" มงกุฎแห่งอัตลักษณ์ไทยโดยเมซงฝรั่งเศส


