ชันจนใจหาย! ทำไมบ้านชาวทิเบตถึงต้องใช้บันไดที่เกือบจะตั้งฉากกับพื้น?

     ถ้าใครมีโอกาสได้ไปเที่ยวบ้านชาวทิเบต สิ่งแรกที่อาจจะทำให้คุณต้องตะลึงไม่ใช่ความสวยงามของภาพเขียนตามฝาผนัง แต่มันคือ "บันได" ที่ชันจนน่ากลัว เพราะบันไดบ้านที่นี่มักจะทำจากไม้ซุงเพียงท่อนเดียว แล้วเอามาบากให้เป็นร่องสำหรับเหยียบขึ้นไป ที่สำคัญคือมันถูกวางพิงผนังไว้ในองศาที่เกือบจะตั้งฉากกับพื้นจนหลายคนอดสงสัยไม่ได้ว่าคนที่นี่เขาปีนขึ้นลงกันไหวได้อย่างไรในชีวิตประจำวัน?

เหตุผลแรกเลยคือเรื่อง "การประหยัดพื้นที่"

     บ้านของชาวทิเบตส่วนใหญ่จะสร้างด้วยหินและโคลนหนาๆ เพื่อสู้กับความหนาว พื้นที่ข้างในบ้านจึงไม่ได้กว้างขวางมากนัก การใช้บันไดไม้ซุงท่อนเดียวแบบนี้จะช่วยทำให้ประหยัดพื้นที่ได้อย่างมากทำให้เหลือพื้นที่ไว้เก็บของหรือนั่งพักผ่อนได้อย่างมากขึ้น

เหตุผลที่สองคือเรื่อง "ความคงทาน"

     ในที่ราบสูงทิเบต ไม้เป็นของหายากและมีค่ามากการเอาไม้ซุงท่อนใหญ่มาทำบันไดโดยไม่ตัดหรือใช้ตะปู ทำให้มันแข็งแรงมาก ไม่ต้องกลัวว่ารอยต่อจะหลุดหรือพังเวลาเจออากาศหนาวจัดหรือแห้งจัด เรียกว่าทำครั้งเดียวใช้กันยาวๆยันชั่วลูกชั่วหลานเลยก็ว่าได้

    เรื่องสุดท้ายอีกเรื่องคือ "ความปลอดภัย" ในสมัยก่อน บันไดแบบนี้จริงๆ แล้วเราสามารถเคลื่อนย้ายได้ง่าย ในอดีตถ้ามีอันตรายหรือสัตว์ร้ายเข้ามา ภายในบ้านชาวบ้านสามารถดึงบันไดไม้ซุงนี้ขึ้นไปเก็บข้างบนโดยทันที เป็นการตัดทางขึ้นเพื่อไม่ให้ใครมาหาได้ง่ายๆ ส่วนชาวทิเบตเองเขาฝึกฝนปีนกันมาตั้งแต่เดินได้แล้ว ต่อให้แบกของหนักหรืออุ้มลูก พวกเขาก็เดินขึ้นลงบันไดชันๆ แบบนี้ได้อย่างสบายมาก

     บันไดที่ดู "ชัน"แบบนี้จริงๆ แล้วมันคือสัญลักษณ์ของความเรียบง่ายและการใช้ชีวิตที่ปรับตัวเข้ากับธรรมชาติของชาวทิเบต ที่ทุกย่างก้าวที่เหยียบลงไปบนไม้ซุงท่อนนั้น ไม่ใช่แค่การขึ้นบ้าน แต่คือการใช้สติสมาธิและความชำนาญที่ฝึกฝนกันมาตลอดชีวิต ซึ่งก็เป็นเสน่ห์อีกอย่างหนึ่งที่ทำให้ชาวทิเบตมีเอกลักษณ์ไม่เหมือนใครในโลก