เพิ่งรู้นะนี้!! มะเขือเทศได้ผสมพันธุ์กับพืชชนิดอื่นโดยบังเอิญ ผลลัพธ์ที่ได้คือ มันฝรั่ง

ใครรู้ว่า มะเขือเทศ (Tomato) พืชล้มลุกในวงศ์ Solanaceae มีถิ่นกำเนิดในอเมริกาใต้ ผลมีลักษณะเป็นเบอร์รี่ ที่เรานิยมทั้งกินสด ปรุงอาหาร และแปรรูป เช่น ซอสและน้ำมะเขือเทศ อุดมด้วยวิตามินซีและไลโคพีน  ที่ให้สีแดงและมีประโยชน์ต่อสุขภาพ 

แต่งานวิจัยใหม่พบว่าเมื่อประมาณ 9 ล้านปีก่อน เกิดเหตุการณ์ทางพันธุกรรมที่สำคัญขึ้นในบรรพบุรุษของพืชตระกูลมะเขือเทศ  โดยมีการ "เพิ่มจำนวนยีนทั้งชุด"  หรืออาจเกิดจากการผสมข้ามสายพันธุ์ที่ไม่ได้ตั้งใจในป่า

ผลลัพธ์ที่ได้ไม่ใช่ว่ามะเขือเทศกลายเป็นมันฝรั่งในทันที แต่เหตุการณ์นี้เป็น "จุดแยกทางวิวัฒนาการ" ที่ทำให้พืชตระกูลนี้แตกแขนงออกไปเป็นสปีชีส์ใหม่ๆ กว่า 1,000 ชนิด ซึ่งรวมถึง มะเขือเทศ และ มันฝรั่ง ที่เรากินอยู่ในปัจจุบันด้วย

มันคือ "บรรพบุรุษร่วมกัน"  ไม่ใช่ว่าเราเอามะเขือเทศสมัยใหม่ไปผสมกับต้นไม้อื่นแล้วได้มันฝรั่ง แต่เป็นพืชโบราณที่เป็นบรรพบุรุษของทั้งคู่เกิดการผ่าเหล่าทางพันธุกรรม จนทำให้ลูกหลานแยกสายกัน สายหนึ่งพัฒนาไปเป็นพืชที่ให้ผล (มะเขือเทศ) และอีกสายพัฒนาไปเป็นพืชที่ให้หัวใต้ดิน (มันฝรั่ง)

ความสัมพันธ์ทางครอบครัว ทั้งมะเขือเทศและมันฝรั่งอยู่ในตระกูลเดียวกันคือ Solanaceae (วงศ์มะเขือ) ซึ่งมีความใกล้ชิดกันมากทางพันธุกรรมอยู่แล้ว (เหมือนเป็นลูกพี่ลูกน้องกัน)

ความบังเอิญที่ยิ่งใหญ่ นักวิจัยพบว่ายีนที่เพิ่มขึ้นมานี้ ช่วยให้พืชเหล่านี้ปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงได้ดีขึ้น ทำให้พวกมันกลายเป็นกลุ่มพืชที่ประสบความสำเร็จอย่างมากบนโลก

การผสมพันธุ์โดยธรรมชาติ (Natural Cross-breeding) โดยปกติแล้ว มะเขือเทศและมันฝรั่ง ไม่สามารถผสมเกสรกันเองจนเกิดเป็นลูกผสม (Hybrid) ที่ออกลูกออกหลานได้ตามธรรมชาติ แม้จะอยู่วงศ์เดียวกัน แต่พวกมันมีจำนวนโครโมโซมและพันธุกรรมที่แตกต่างกันเกินกว่าจะปฏิสนธิกันได้โดยบังเอิญในสวน

ในแง่ของวิวัฒนาการมันคือเรื่องจริง แต่มันคือการ "แยกสาย" จากบรรพบุรุษตัวเดียวกันเมื่อ 9 ล้านปีก่อนจากการผิดพลาดทางพันธุกรรม ไม่ใช่การที่มะเขือเทศที่เรากินกันอยู่ตอนนี้ไปผสมพันธุ์แล้วออกมาเป็นมันฝรั่ง ในทางพฤกษศาสตร์นั้น มะเขือเทศ (Tomato) และ มันฝรั่ง (Potato) เป็น "ญาติสนิท" กัน ทั้งคู่จัดอยู่ในวงศ์เดียวกันคือ Solanaceae (วงศ์มะเขือ)