10 สิ่งประดิษฐ์จากสงครามที่เรายังใช้โดยไม่รู้ตัว

   สงครามคือหนึ่งในเหตุการณ์ที่โหดร้ายที่สุดในประวัติศาสตร์มนุษยชาติ มันคร่าชีวิตผู้คน ทำลายเมือง และทิ้งบาดแผลทั้งทางกายและจิตใจไว้กับผู้คนรุ่นแล้วรุ่นเล่า แต่ในอีกด้านหนึ่งที่ย้อนแย้งอย่างน่าประหลาด สงครามกลับเป็นแรงผลักดันสำคัญให้มนุษย์เร่งคิดค้นนวัตกรรมใหม่ ๆ อย่างก้าวกระโดด

   เมื่อความอยู่รอดกลายเป็นเรื่องเร่งด่วนที่สุด เทคโนโลยีที่เคยใช้เวลาพัฒนาหลายสิบปี ถูกบีบให้เกิดขึ้นภายในเวลาไม่กี่ปี หรือไม่กี่เดือน และเมื่อเสียงปืนเงียบลง สิ่งประดิษฐ์จำนวนมากไม่ได้หายไปพร้อมสงคราม แต่กลับถูกนำมาปรับใช้ในชีวิตประจำวันของผู้คนทั่วโลก

   บทความนี้จะพาคุณย้อนดู 10 สิ่งของและเทคโนโลยีที่ถือกำเนิดจากสงคราม แต่ยังคงอยู่กับเราในปัจจุบัน บางอย่างอยู่ในมือคุณทุกวัน บางอย่างกำหนดวิถีชีวิตของทั้งโลก โดยที่เราแทบไม่เคยตั้งคำถามเลยว่า “มันเริ่มต้นมาจากสนามรบ”

1. คอมพิวเตอร์

รูปภาพจาก NEXTPLAY | Desktop PC (คอมพิวเตอร์ตั้งโต๊ะ)

   คอมพิวเตอร์ยุคแรกไม่ได้ถูกสร้างมาเพื่อเล่นเกม เขียนโปรแกรมหรือท่องอินเทอร์เน็ต แต่ถูกสร้างขึ้นในช่วง สงครามโลกครั้งที่ 2 เพื่อแก้ปัญหาที่มนุษย์ทำไม่ทัน นั่นคือ การคำนวณทางทหาร

รูปภาพจาก Wikipedia | Four ENIAC panels and one of its three function tables at the School of Engineering and Applied Science at the University of Pennsylvania

   หนึ่งในคอมพิวเตอร์ยุคบุกเบิกอย่าง ENIAC (Electronic Numerical Integrator and Computer) ถูกพัฒนาโดยกองทัพสหรัฐฯ เพื่อคำนวณวิถีกระสุนปืนใหญ่ การยิงปืนใหญ่ต้องอาศัยตัวแปรจำนวนมาก เช่น ระยะทาง ลม อุณหภูมิ และมุมยิง การคำนวณด้วยมือใช้เวลานานเกินไปสำหรับสนามรบ

   หลังสงครามเทคโนโลยีคอมพิวเตอร์ถูกส่งต่อสู่มหาวิทยาลัยและองค์กรพลเรือน จากเครื่องขนาดห้องทั้งห้อง ค่อย ๆ พัฒนาเป็นเมนเฟรม มินิคอมพิวเตอร์ พีซี แล็ปท็อป และในที่สุดคือสมาร์ตโฟน ปัจจุบันคอมพิวเตอร์ไม่ได้เป็นแค่เครื่องมือ แต่เป็น “โครงสร้างพื้นฐานของสังคม” ตั้งแต่การเงิน การแพทย์ การคมนาคม ไปจนถึงปัญญาประดิษฐ์ การเดินทางจากสนามรบสู่โต๊ะทำงานของมนุษยชาติ คือหนึ่งในตัวอย่างที่ชัดเจนที่สุดของการเปลี่ยนแปลงเทคโนโลยีหลังสงคราม

2. อินเทอร์เน็ต

รูปภาพจาก AR Group | Internet

   อินเทอร์เน็ตมีรากฐานมาจากความตึงเครียดของสงครามเย็น ในช่วงที่โลกถูกแบ่งออกเป็นสองขั้วอำนาจ สหรัฐอเมริกากังวลว่าหากเกิดสงครามนิวเคลียร์ ระบบสื่อสารแบบศูนย์กลางจะถูกทำลายทั้งหมด รัฐบาลจึงสนับสนุนการพัฒนาเครือข่ายที่ “ไม่มีจุดศูนย์กลาง” ซึ่งสามารถสื่อสารได้แม้บางส่วนของระบบจะล่ม

   โครงการนี้รู้จักกันในชื่อ ARPANET ซึ่งเป็นต้นแบบของอินเทอร์เน็ตในปัจจุบัน หลังจากสงครามเย็นคลี่คลาย เทคโนโลยีนี้ถูกถ่ายทอดสู่มหาวิทยาลัยและภาคเอกชน ก่อนจะพัฒนาเป็นเครือข่ายสาธารณะ

   วันนี้อินเทอร์เน็ตไม่เพียงเป็นเครื่องมือสื่อสาร แต่เป็นเส้นเลือดใหญ่ของเศรษฐกิจโลก ตั้งแต่การศึกษา การค้า ไปจนถึง AI และระบบอัตโนมัติทั้งหมด ล้วนยืนอยู่บนเทคโนโลยีที่ครั้งหนึ่งถูกสร้างขึ้นเพื่อ “ความอยู่รอดในสงคราม”

3. GPS

รูปภาพจาก Genius | GPS

   ระบบกำหนดตำแหน่งบนโลก หรือ GPS (Global Positioning System) ถูกพัฒนาขึ้นโดยกองทัพสหรัฐฯ เพื่อแก้ปัญหาการนำทางทางทหาร ในยุคสงครามการรู้ตำแหน่งของตนเองและศัตรูอย่างแม่นยำ คือความได้เปรียบอย่างยิ่ง GPS ถูกออกแบบมาเพื่อใช้กับ

• เรือดำน้ำ

• เครื่องบินรบ

• ขีปนาวุธ

รูปภาพจาก CNA | Soviet Submarine Plans Hidden in Plain Sight 

รูปภาพจาก The National Interest | American Jets

รูปภาพจาก Wikipedia | MZKT-79221 transporter erector launcher

   ในช่วงแรก GPS ถูกจำกัดให้ใช้เฉพาะทางทหาร แต่หลังสงครามเย็น เทคโนโลยีนี้ถูกเปิดให้พลเรือนใช้งาน ปัจจุบัน GPS กลายเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตประจำวัน ตั้งแต่การนำทาง การขนส่ง โลจิสติกส์ แอปเรียกรถ การเกษตรอัจฉริยะ ไปจนถึงการกู้ภัย จากอาวุธแห่งความแม่นยำ กลายเป็นเครื่องมือที่ช่วยไม่ให้เราหลงทางในชีวิตประจำวัน

4. เรดาร์

รูปภาพจาก Wikipedia | Radar

รูปภาพจาก Brritannica | Radar

   เรดาร์ถือกำเนิดขึ้นในช่วง สงครามโลกครั้งที่ 2 เพื่อแก้ปัญหาการตรวจจับศัตรูจากระยะไกล โดยเฉพาะเครื่องบินทิ้งระเบิด หลักการของเรดาร์คือการส่งคลื่นวิทยุออกไป แล้วรับคลื่นที่สะท้อนกลับมา เพื่อตรวจจับวัตถุที่มองไม่เห็นด้วยตาเปล่า หลังสงคราม เทคโนโลยีเรดาร์ถูกนำไปใช้ในหลากหลายด้าน เช่น

• การบินพลเรือน

• การเดินเรือ

• การพยากรณ์อากาศ

• การตรวจจับความเร็วรถ

เรดาร์เปลี่ยนวิธีที่มนุษย์ “มองโลก” จากการพึ่งพาประสาทสัมผัส ไปสู่การพึ่งพาคลื่นและข้อมูล

5. เตาไมโครเวฟ

รูปภาพจาก Wikipedia | Microwave

   เตาไมโครเวฟเกิดจากความบังเอิญในห้องทดลองเรดาร์ช่วงสงคราม นักวิทยาศาสตร์สังเกตว่า ช็อกโกแลตในกระเป๋าเสื้อของเขาละลายขณะทำงานกับอุปกรณ์เรดาร์ นั่นนำไปสู่การค้นพบว่า คลื่นไมโครเวฟสามารถทำให้อาหารร้อนขึ้นได้ 

รูปภาพจาก Lemelson | Percy Spencer in front of early microwave equipment

   หลังสงคราม เทคโนโลยีนี้ถูกพัฒนาเป็นเตาไมโครเวฟสำหรับครัวเรือนปัจจุบัน เตาไมโครเวฟกลายเป็นสัญลักษณ์ของชีวิตเร่งรีบ อาหารพร้อมกิน และสังคมเมือง ทั้งหมดเริ่มจากการทดลองทางทหาร

6. แว่นกันแดด

รูปภาพจาก Samitivej Hospital | Sunglasses

แว่นกันแดดไม่ได้เริ่มจากแฟชั่น แต่เริ่มจากความจำเป็นของ นักบินทหาร แสงแดดบนที่สูงสามารถรบกวนการมองเห็นอย่างรุนแรง ซึ่งอาจหมายถึงความเป็นความตายในการรบ แว่นกันแดดจึงถูกพัฒนาเพื่อปกป้องสายตา เพิ่มความคมชัด และลดอาการล้าของนักบิน หลังสงคราม แว่นกันแดดกลายเป็นของใช้ทั่วไป และในที่สุดก็กลายเป็นแฟชั่นที่สะท้อนตัวตนของผู้สวมใส่

7. พลาสเตอร์ปิดแผล

รูปภาพจาก Fascino | Tensoplastic พลาสเตอร์ปิดแผล

สนามรบเต็มไปด้วยบาดแผล และการติดเชื้อคือศัตรูที่มองไม่เห็น การพัฒนาอุปกรณ์ปิดแผลที่ รวดเร็ว สะอาด และพกพาง่าย จึงเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่ง พลาสเตอร์ปิดแผลพัฒนามาจากชุดปฐมพยาบาลทหาร ก่อนจะถูกนำมาใช้ในครัวเรือน วันนี้มันเป็นของเล็ก ๆ ที่แทบทุกบ้านมี โดยมีจุดเริ่มต้นจากความพยายามรักษาชีวิตในสนามรบ

8. เทปกาว (Duct Tape)

รูปภาพจาก RS | Duct Tape

   Duct Tape ถูกพัฒนาขึ้นในสงครามโลกครั้งที่ 2 เพื่อใช้ซีลกล่องกระสุนและซ่อมแซมอุปกรณ์อย่างรวดเร็ว คุณสมบัติที่ทนทาน ฉีกง่าย และติดได้กับแทบทุกพื้นผิว ทำให้มันถูกนำมาใช้ในชีวิตประจำวันอย่างกว้างขวาง จากสนามรบสู่บ้าน โรงงาน และงานช่างทุกระดับ

9. ยาปฏิชีวนะ

รูปภาพจาก NSM | ยาปฏิชีวนะ (Antibiotic)

   สงครามทำให้แพทย์ต้องเผชิญกับการติดเชื้อจำนวนมหาศาล เพนิซิลลินจึงถูกผลิตในระดับอุตสาหกรรมเพื่อรักษาทหารที่บาดเจ็บ ยานี้ช่วยลดอัตราการเสียชีวิตอย่างมหาศาล หลังสงครามยาปฏิชีวนะกลายเป็นรากฐานของระบบสาธารณสุขสมัยใหม่ แม้จะต้องใช้อย่างระมัดระวัง แต่ก็ยังเป็นหนึ่งในนวัตกรรมที่ช่วยชีวิตมนุษย์มากที่สุดในประวัติศาสตร์

10. อาหารแช่แข็ง

รูปภาพจาก Gourmet and Cuisine | Frozen Food

   การส่งอาหารสดไปยังแนวหน้าเป็นเรื่องยาก อาหารแช่แข็งจึงถูกพัฒนาเพื่อรักษาคุณภาพอาหารให้ยาวนานที่สุด หลังสงครามเทคโนโลยีนี้กลายเป็นรากฐานของอุตสาหกรรมอาหารสมัยใหม่