Body Gratitude การกล่าวขอบคุณร่างกาย ที่ให้เราได้ใช้ร่างกายในการดำเนินชีวิต โดยไม่ได้จำกัดแค่ความงาม เพื่อลดการเปรียบเทียบกับผู้อื่น และ สุขภาพจิตที่ดีขึ้น

Body Appreciation คือ การปฏิบัติของการรับรู้ และ แสดงความขอบคุณต่อร่างกายของตัวเอง โดยไม่คำนึงถึงรูปลักษณ์ Body Gratitude เป็นการขยายความจากแนวคิดนี้ โดยเน้นการขอบคุณร่างกายในทุกสิ่งที่ทำให้เรา ไม่ใช่เพียงแค่การยอมรับ หรือ ชื่นชม ในรูปลักษณ์เท่านั้น

การฝึกขอบคุณร่างกายเป็นการเปลี่ยนมุมมองจาก “สิ่งที่ร่างกายไม่มี” ไปสู่ “สิ่งที่ร่างกายให้เรา” เป็นเส้นทางที่นำไปสู่การยอมรับตัวเอง ความเมตตาต่อตนเอง และ สุขภาพจิตที่ดีขึ้น การฝึกนี้ไม่เพียงแต่ช่วยให้เรารู้สึกดีขึ้นกับตัวเอง แต่ยังส่งผลต่อพฤติกรรมการดูแลตัวเอง และ ความสัมพันธ์กับผู้อื่นอีกด้วย

องค์ประกอบหลักของ Body Gratitude ประกอบด้วย

1.การมองเห็นในแง่บวก (Positive Regard) โดยไม่พยายามเปลี่ยนแปลงร่างกายให้เข้ากับคำจำกัดความของความงามของคนอื่น

2.การยอมรับและซาบซึ้ง (Acceptance and Appreciation) การให้คุณค่ากับร่างกายเพื่อคุณสมบัติ และ ความสามารถที่เป็นเอกลักษณ์ ขอบคุณสำหรับสิ่งที่ร่างกายสามารถทำเพื่อเรา

3.การดูแลตัวเอง (Self-Care) การปฏิบัติต่อร่างกายด้วยความเมตตา และ การดูแลที่เหมาะสม

4.การปกป้องจากข้อมูลเชิงลบ (Body Protection) การปกป้องร่างกายจากข้อมูล และ ความคิดเห็นที่เป็นอันตรายต่อสุขภาพของจิตใจ

การวิจัยทางจิตวิทยาในช่วงสองทศวรรษที่ผ่านมาได้แสดงให้เห็นชัดเจนว่า การฝึกขอบคุณร่างกายมีผลประโยชน์ที่วัดได้สำหรับทุกด้านของชีวิต งานวิจัยแสดงให้เห็นว่า ความขอบคุณไม่ใช่เพียงความรู้สึกที่น่าพอใจ แต่การขอบคุณยังสนับสนุนสุขภาพ ความสุข และ ภูมิปัญญาที่มากขึ้นในตัวเรา

การศึกษาของ Emmons และ McCullough (2003) เป็นการวิจัยบุกเบิกที่แสดงให้เห็นว่า หลังจาก 10 สัปดาห์ ผู้ที่เขียนเกี่ยวกับความขอบคุณร่างกาย Body Gratitude มีความมองโลกในแง่ดีมากขึ้น และ รู้สึกดีขึ้นเกี่ยวกับชีวิตของพวกเขา พบว่าพวกเขาออกกำลังกายมากขึ้น และ ไปพบแพทย์น้อยลง

การวิเคราะห์อภิมานล่าสุด (Meta-analysis) แสดงให้เห็นผลประโยชน์ที่ชัดเจน การทำให้เกิดความรู้สึกและการกระทำของความขอบคุณร่างกายเกี่ยวข้องกับความรู้สึกขอบคุณ และ ความพึงพอใจในชีวิตที่มากขึ้น สุขภาพจิตที่ดีขึ้น อาการวิตกกังวล ซึมเศร้าที่น้อยลง

วิธีการปฏิบัติ Body Gratitude ในชีวิตประจำวัน

การเขียนบันทึกความขอบคุณร่างกาย จดบันทึก 1-3 สิ่งที่คุณขอบคุณเกี่ยวกับร่างกายของคุณ เช่น ‘ฉันขอบคุณที่มีร่างกายที่ปกติดี เคลื่อนไหวก้มเงยได้ดังใจ ’ ‘ฉันขอบคุณหูของฉันที่ช่วยให้ฉันฟังเพลงที่ชื่นชอบ’ การสื่อสารเป็นลายลักษณ์อักษรที่ถ่ายทอดความซาบซึ้งต่อร่างกาย ที่ได้ใช้ผ่านประสาทสัมผัสทั้งห้า เช่น การซาบซึ้งต่อลิ้นกับรสชาติของอาหารที่ได้กิน การขอบคุณจมูกที่ช่วยเรื่องการหายใจ การของคุณแขนนขาที่ทำให้เดินเหินได้สะดวก เป็นต้น

ประโยชน์ทางจิตวิทยาของ Body Gratitude

1.เพิ่มความรักและเมตตาต่อตัวเอง การวิจัยพบว่าระดับความเมตตาต่อตนเองที่สูงขึ้นเกี่ยวข้องกับระดับความไม่พอใจในร่างกายที่ลดลง การฝึกขอบคุณร่างกายช่วยให้มองตัวเองอย่างเข้าใจ และ อ่อนโยน มากกว่าการตัดสิน หรือ วิจารณ์ตัวเอง

2.ลดความเครียด ความกังวล ความไม่พอใจในรูปร่าง งานวิจัยแสดงให้เห็นว่า การเก็บบันทึกความขอบคุณทำให้เกิดความเครียดน้อยลง ปรับปรุงคุณภาพการนอนหลับ และ สร้างความตระหนักรู้ทางอารมณ์ สำหรับ Body Gratitude โดยเฉพาะ ความซาบซึ้งในร่างกายเกี่ยวข้องกับดัชนีต่าง ๆ ของความเป็นอยู่ทางจิตใจมากมาย เช่น การเห็นคุณค่าในตนเอง ความพึงพอใจในชีวิต การมองโลกในแง่ดี ความเมตตาต่อตนเอง

3.พัฒนาความสัมพันธ์ที่ดีกับร่างกาย ความขอบคุณ ความเคารพ การยอมรับ และ ความรักต่อร่างกาย โดยไม่คำนึงถึงรูปลักษณ์ทางกายภาพ การเปลี่ยนจากการ “ควบคุมรูปร่าง” เป็น “ดูแลอย่างเข้าใจ” เป็นการเปลี่ยนแปลงที่สำคัญในการสร้างความสัมพันธ์ที่ดีกับร่างกาย

4.กระตุ้นพฤติกรรมการดูแลตัวเอง คนที่ขอบคุณร่างกาย สุขภาพทางกายภาพจะดีขึ้น พวกเขามีแนวโน้มที่จะมีส่วนร่วมในกิจกรรมเพื่อสุขภาพมากขึ้น ออกกำลังกายมากขึ้น กินอาหารที่มีประโยชน์ บุคลิกและการแต่งกายดีขึ้น