"มณฑลบูรพา" อาณานิคมไทยในดินแดนเขมร
ย้อนกลับไปในประวัติศาสตร์ ยุคลัทธิล่าอาณานิคมในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ระหว่างประเทศมหาอำนาจยุโรป ไทยจึงจำเป็นต้องปรับตัวและบริหารบ้านเมืองอย่างเข้มแข็งเพื่อรักษาเอกราช ความมั่นคงของดินแดน
มณฑลบูรพา หรือเดิมชื่อ มณฑลเขมร อาณานิคมไทยในดินแดนเขมร คือ หน่วยการปกครองส่วนภูมิภาคในอดีตของสยาม (ไทย) ที่จัดตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2434 (สมัยรัชการที่ 5) เพื่อบริหารจัดการหัวเมืองเขมรที่อยู่ภายใต้การปกครองของสยาม เมื่ออิทธิพลของฝรั่งเศสกำลังรุกคืบจากเวียดนามและลาวเข้าสู่ดินแดนกัมพูชา สยามจึงต้องปรับระบบบริหารบ้านเมืองให้ทันสมัยเพื่อป้องกันไม่ให้ฝรั่งเศสใช้ข้ออ้างเข้ามายึดครอง
“มณฑลบูรพา” ดินแดนเขมรซึ่งอยู่ภายใต้การปกครองของสยาม (ไทย) ได้แก่ พระตะบอง เสียมราฐ และศรีโสภณ มีการปกครองเป็นระบบ บริหารโดยตรงจากส่วนกลาง ไม่ใช้อำนาจรูปแบบการตั้ง “อาณานิคม” เหมือนชาติตะวันตก และแสดงให้เห็นว่าไทยมีอำนาจอธิปไตยสูงสุดในพื้นที่ ไม่ใช่เพียงในนาม
ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 “มณฑลบูรพา” มีการตั้งจังหวัดขึ้นใหม่ คือ จังหวัดพระตะบอง จังหวัดพิบูลสงคราม (เดิมคือเสียมราฐและศรีโสภณ) จังหวัดนครจำปาศักดิ์ (ปัจจุบันอยู่ในลาว) จังหวัดลานช้าง (ปัจจุบันอยู่ในลาว) เป็นพื้นที่ปกครองทางตะวันออกอันกว้างใหญ่ของไทยเป็นครั้งสุดท้ายในประวัติศาสตร์
เมื่อสงครามโลกครั้งที่ 2 สิ้นสุด ญี่ปุ่นเป็นฝ่ายแพ้ ไทยถูกบีบบังคับคืนดินแดนทั้งหมดให้ฝรั่งเศส ตามข้อตกลงที่กรุงวอชิงตัน ในปี พ.ศ. 2489 อำนาจการปกครองใน "มณฑลบูรพา" จึงหมดลงและกลับกลายเป็นส่วนหนึ่งของกัมพูชาและลาว ดังเช่นปัจจุบัน
เรื่องราวของ "มณฑลบูรพา" ไม่เพียงเป็นบันทึกทางประวัติศาสตร์ แต่ยังให้บทเรียนสำคัญว่า การรักษาเอกราชมิใช่เพียงการถือครองพื้นที่ แต่ต้องอาศัยความสามารถในการปรับตัวทั้งด้านการเมือง การทูต การทหาร และการบริหารประเทศ
เลข"ม้าวิ่ง" 1 ธันวาคม 2569
เสือตกถัง เปิดเลขเด็ดงวด 1 ธันวาคม 2569 เผยเลขเด่นกากบาท จับตาแนวทางลุ้นโชคงวดนี้
เปิดเลขธูป 3 ตัวตรง "ท้าวเวสสุวรรณ" วันที่ 1 ธันวาคม 2569
ทำไมเรื่องน่าอายในอดีตถึงผุดขึ้นมาตอนก่อนนอน
@เอื้อยหล่า เปิดเลขเด็ดงวด 1 ธันวาคม 2569 เลขวิ่งบน 7 ล่าง 5 พร้อมชุดเลขสองตัว-สามตัว
ไทยตอนบนอากาศเย็นลง ลมแรงต่อเนื่อง ขณะที่ "ภาคใต้" เผชิญฝนถล่มหนักถึงหนักมาก 9 จังหวัดเสี่ยงภัยน้ำท่วมฉับพลัน ช่วงวันที่ 19–22 พ.ย. 69
เปิด 5 อาชีพที่เคยมีอยู่จริงในไทย แต่ปัจจุบันแทบไม่มีคนทำแล้ว
แยกอาการภูมิแพ้ ไข้หวัดใหญ่ และสัญญาณปอดอักเสบเบื้องต้น
“เช็กเกลียว” คืออะไร? เปิดความหมายศัพท์ฮิต หลังดราม่า “น้ำ-ซองดูฮี”
เช็กปีชง 2570 และวิธีแก้เคล็ดแบบประหยัด
นอสตราดามุสทำนายปี 2027 ? เปิด 5 ปริศนาคำทำนาย ไฟป่า วิกฤตการเงิน และสมบัติต้องคำสาป
รู้จัก อำเภอที่เล็กที่สุดในประเทศไทย ดังมาก นักท่องเที่ยวเพียบ
ทำไมขวดโค้กต้องมีเอวคอด ? เปิดที่มาดีไซน์ระดับโลก อายุ 111 ปีที่ไม่ได้เกิดขึ้นโดยบังเอิญ
นอสตราดามุสทำนายปี 2027 ? เปิด 5 ปริศนาคำทำนาย ไฟป่า วิกฤตการเงิน และสมบัติต้องคำสาป
เสียงกรีดร้องหน้าศพในคืนที่เมียน้อยมาไหว้โลง
ปรากฏการณ์ "การแต่งงานครั้งใหม่ของจักรพรรดินี" (The Remarried Empress) จากเว็บตูนระดับตำนานสู่ซีรีส์ฟอร์มยักษ์แห่งปี 2569 ที่ทำเอาคนดูสะใจไปทั้งเอเชีย
