ทาน ศีล ภาวนา

สุดยอดการทำบุญที่ได้ผลที่ยิ่งใหญ่เริ่มต้นจากทาน ศีล ภาวนา เป็นการเสริมบารมีสร้างจิตใจให้เกิดความศรัทธา การทำบุญทั้งสามแบบจะต้องครบ จะเน้นปฏิบัติเพียงอย่างใดอย่างหนึ่งไม่ได้ มิฉะนั้น บุญที่ได้ทำจะไม่ส่งผลบุญที่แท้จริง

การให้ทาน คือการให้ที่เกิดจากความต้องการสละของบางอย่างเพื่อช่วยเหลือผู้อื่นที่ด้อยโอกาสกว่าหรือมีความจำเป็นจริงๆที่ต้องได้ทุนทรัพย์ในการช่วยเหลือสังคมต่อไป สิ่งที่เราจะได้จากการให้ทานคือการละความโลภ ละความอยากได้ของผู้อื่น ละความอยากที่ไม่มีวันจบสิ้น อาจได้ถึงสัจธรรมที่ว่าของๆเรานั้น ไม่เที่ยง ไม่คงอยู่กับเราได้ถาวรตลอดไป

ศีล ในที่นี้คือศีล 5 นั่นเอง ไม่ฆ่าสัตว์หรือไม่เบียดเบียนผู้อื่น ไม่ลักทรัพย์ เว้นจากกามไม่ล่วงละเมิดบุคคลซึ่งไม่ใช่คู่ครองของตนหรือต้องเป็นที่รับรู้เห็นชอบจากพ่อแม่ญาติพี่น้องทั้งสองฝ่ายเสียก่อน เว้นจากการพูดเท็จ ส่อเสียด หยาบคาย ยุยง และเว้นจากการไม่ดื่มของมึนเมาและยาเสพติดทุกชนิด ทั้งนี้ก็เพื่อเป็นการรักษาดุลยภาพของชีวิตให้เป็นปกติสุข ไม่เดือดร้อนต่อตนเองและผู้อื่น จริงอยู่ ความสุขจากการผิดศีลนั้นช่างน่าเย้ายวน แต่ผลที่ตามมามันอาจไม่คุ้มก็เป็นได้ บางครั้งบาปก็ส่งผลถึงชาติภพหน้า เราไม่มีทางรู้ได้เลย

ภาวนา คือการปฏิบัติตนครองสติรู้ตัวตลอดเวลา หลักง่ายๆแต่ทำได้ยาก หลายคนเข้าใจผิดคิดว่าตนมีสติดีอยู่แล้ว ไม่ได้ขาดสติแต่อย่างใด แต่สติในที่นี้คือการรู้ตัวอย่างละเอียด รู้ว่าตอนนี้นั่งหลังตรงหรือหลังงอ ลมหายใจตอนนี้สั้นหรือยาว ภาวะความรู้สึกตอนนี้กำลังโกรธ หงุดหงิดรำคาญหรือฟุ้งซ่านฝันกลางวันปรุงแต่งอะไรไปหรอเปล่า นี่คิอสติในความหมายทางธรรม ประโยชน์ที่ได้คือเราจะเข้าใจตัวเองมากขึ้น สามารถควบคุมอารมณ์ตัวเองได้อย่างไม่เก็บกด การที่เราพยายามฝืนเก็บกดไม่แสดงอารมณ์โดยไม่สังเกตกาย สังเกตลมหายใจและความรู้สึก ทำให้เครียดได้ง่าย สติมีพื้นฐานจากสมาธิ การนั่งสมาธิจะช่วยเป็นฐานให้สติได้ ส่วนสติสามารถฝึกได้โดยไม่ต้องนั่งหลับตา ระยะแรกอาจสังเกตได้ยาก แต่ถ้าทำได้บ่อยเข้า สังเกตความรู้สึกตัวเองทุกครั้งที่นึกขึ้นได้ จะเป็นการสะสมการฝึกสติไปอีกทางหนึ่ง

การปฏิบัติบุญทั้ง 3 ประการจะเป็นส่งเสริมให้คนผู้นั้นเป็นคนดีได้เองโดยอัตโนมัติ เพราะไม่ใช่เป็นการทำบุญเพียงเพื่อหวังผล แต่เป็นการเสริมสร้างสติให้เป็นคนโดยสมบูรณ์ และมีโอกาสประสบความสำเร็จทั้งทางโลกและทางธรรม เพราะมองโลกตามความเป็นจริง