มุมงามซ่อนในปราสาทปราก

18 มิถุนายน 2568 (14:26)เนื้อหาโดย Turnov

ดูเหมือนเรื่องราวเกี่ยวกับปราสาทปรากจะมีให้เล่าให้แชร์อย่างไม่มีวันจบวันสิ้น อาจเป็นเพราะว่าผู้เขียนเองมีความชอบส่วนตัวที่หลงใหลคลั่งไคล้ศิลปกรรมและสถาปัตยกรรมอยู่แล้ว จึงหามุม ซอก เหลือบเล็กๆ เก็บภาพได้ตลอด หลายอย่างก็กลับตรึงสายตาของผู้เขียนได้นานกว่ามุมแกรนด์วิว จุดเช็คอินของเหล่านักท่องเที่ยวเสียอีก ก็ขึ้นอยู่กับความชอบส่วนตัวกันไป งานกระจกในโบสถ์ (Stained Glass) เป็นลักษณะโดดเด่นของสถาปัตยกรรมในแถบนี้ บางแห่งก็ตกแต่งเป็นลวดลายต่างๆ หรือดอกไม้ทรงแปลก ใบไม้ ต้นไม้สีสด บางแห่งก็เป็นองค์เทพ หรือบุคคลที่มีชื่อเสียงตามตํานาน ความเข้มวาวสดของกระจกสีเหล่านี้ถูกเพิ่มมากขึ้น ยามต้องกับแสงแดดที่สาดส่อง ยิ่งหากทอดยาวกระทบลงที่พื้นหรือวัตถุต่างๆ ด้วยแล้ว เป็นต้องถูกบันทึกภาพจากกล้องของผู้เขียนได้ทุกคราว

ความที่ผู้เขียนเป็นพุทธศาสนิกชนตั้งแต่กําเนิด เข้าวัดเข้าวาทําบุญฟังพระเทศน์ในวันพระมาตั้งแต่เด็ก ก็คงไม่ต่างกับชาวพุทธท่านอื่นๆ ที่คุ้นชินกับรายละเอียดต่างๆ ตามบันไดวัด เสาในวิหาร และภาพจิตรกรรมฝาผนังหลายเรื่องราว พอมายืนมองรูปปั้นพระเยซู พระแม่มารี คิวปิดตัวน้อย และท่านนักบุญต่างๆ จึงยิ่งกว่าแปลกตาดึงความสนใจให้มองสำรวจส่วนประกอบต่างๆ ได้ทั้งวัน อยู่บ้านเรามีโอกาสเข้าไปโบสถ์คริสต์แทบจะนับครั้งได้ แต่ก็พอจําได้ถึงบรรยากาศและความรู้สึก แต่พอมาที่นี่ ส่วนตัวเห็นว่าแตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง

ไม่แน่ใจว่าจะอุปทานขึ้นมาเองหรือไม่ แต่ความขรึมของโทนสีที่ตัดกับแสงกระจกเข้ม เสียงออแกนก้องรอบๆ กลิ่นอวนๆ อบๆ ตามมุมอับ เปลวเทียนไหวๆ ตามแท่นบูชาหน้าเทวรูป หน้าตาแจ่มชัดของเหล่ารูปปั้นและภาพจิตรกรรมฝาผนังที่ดูเหมือนกับว่าจ้องมองเราอยู่ตลอด...ทั้งหมดนี้ ล้วนทําให้โบสถ์ที่นี่ดูศักดิ์สิทธิ์น่าเกรงขามกว่ามาก การนั่งมองบรรยากาศโดยรอบเป็นกิจกรรมหนึ่งที่ผู้เขียนโปรดปราน ไม่เพียงแต่ใช้สายตามองสํารวจไปทั่วจนเมื่อยคอ แค่นั่งนิ่งๆ และรู้สึกไปกับสถานที่แห่งนี้ไปด้วย ก็ได้รับความรู้สึกสงบอย่าประหลาด น่าจะเพราะความสงบนี้เองที่ทําให้ผู้เขียนพลอย "เข้าใจ" ไปด้วย คงไม่ใช่ความเข้าใจในศาสนาคริสต์มากขึ้นแต่อย่างใด แต่คงเป็นความเข้าใจในพื้นฐานของมนุษย์ด้วยกันเอง ที่ล้วนต้องการความมั่นคงปลอดภัยตั้งแต่ในระดับจิตใจ สิ่งหนึ่งก็คือ “ศาสนา” นั่นเอง

ไม่เพียงแต่มุมงามมุมเล็กตามซอกโบสถ์เท่านั้น ออกมาสู้กับแดดจ้าและกองทัพนักท่องเที่ยวก็ยังแอบมองเก็บภาพตามมุมยอดหลังคาปราสาท และตามโค้งลดหลั่นงามของประตูและหน้าต่าง แปลกดีที่เมื่อมองทั้งปราสาทหลังใหญ่ทั้งหลัง กับเดินเข้าไปใกล้ๆ โฟกัสเฉพาะมุมเล็กๆเหล่านั้น กลับให้ความงามแตกต่างกัน...ผู้เขียนชอบมุมเล็กอย่างหลังมากกว่า ซึ่งก็แล้วแต่มุมมองความชอบส่วนบุคคล ทุกรายละเอียดน้อยใหญ่ล้วนมีความหมายสื่อถึงบางอย่างเสมอ ผู้เขียนเชื่อเช่นนั้นเสมอมา ยิ่งรายละเอียดตัวเล็กบางอย่างถูกแย่งซีนไปจนถึงโดนบดบังจากส่วนประกอบหลักที่ใหญ่กว่าหลายเท่า เป็นที่น่าเสียดายที่ถูกมองข้ามและอาจไม่ได้ถูกเหลียวแลเลย

อย่างไรก็แล้วแต่ ไม่ว่าจะเป็นมุมเล็กใหญ่ สวยงามสเกลไหนก็ตาม ก็รวมกันเป็นส่วนประกอบของสถาปัตยกรรมสวยสะกดที่ปรากฏอยู่ตรงหน้า เป็นเครื่องยืนยันว่ามนุษย์เรานี่เก่งกาจเพียงใด สามารถสร้างอาคารบ้านเรือนที่อยู่อาศัย ไปจนถึงศาสนาสถานผสมผสานเข้ากับงานศิลปะหลายแขนง แสดงถึงอารยธรรมและวัฒนธรรมเฉพาะตนในภูมิภาคนั้นๆ ส่งต่อเล่าขานถึงความเป็นอัจฉริยะของคนรุ่นก่อนให้คนรุ่นปัจจุบันให้ภูมิใจและเชื่อในศักยภาพอันสร้างสรรค์ไม่รู้จบของมนุษย์เรา

ผู้เขียนแอบเศร้าใจทุกครั้งที่เห็นงานสถาปัตยกรรมและงานศิลปะ ไม่ว่าที่ไหนก็ตามถูกรุกรานทําร้ายอย่างไม่รู้คุณค่า ใจหายเมื่อนึกถึงภาพในอนาคต ที่อาจเกิดขึ้นได้ถ้าเราไม่รู้จักช่วยกันตระหนักถึงความสําคัญเห็นคุณค่าช่วยกันรักษาสมบัติเหล่านี้ หากได้มีโอกาสกลับมาเยี่ยมชมอีกครั้ง สิ่งที่อยู่ตรงหน้าอาจเปลี่ยนไปหรือถูกแทนที่ด้วยการนําเทคโลโลยีมาช่วยสร้างสรรค์ ไม่ประณีตงามล้ำค่าเหมือนรังสรรค์มาจากสองมือเผ่าพันธุ์มนุษย์เราเอง หากถึงเวลานั้น คงเป็นเรื่องน่าเศร้าสุดสลด แต่ในขณะเดียวกัน ตัวเราเองก็คงไม่สามารถต้านกระแสโลกที่ทั้งเร็วและแรง อย่างที่เป็นอยู่ในทุกวันนี้ได้...ผู้เขียนมองยอดแหลมตระหง่านของหลังคาปราสาทปรากสง่างามนาน นาน...ก่อนเดินจากไป