“นิ้วก้อยเท้ามีไว้เพื่อหัก”??

มีคำกล่าวล้ำลือกันว่า “นิ้วก้อยมีไว้เพื่อหัก” เป็น คำพูดล้อเล่นหรือคำเปรียบเปรย ที่คนไทยมักใช้กัน เพื่อสื่อถึงความอ่อนแอหรือไม่สำคัญ เช่น เวลาใครโดนหักหลัง หรือไม่ถูกเห็นคุณค่า ก็จะพูดประชดว่า “ก็แค่...นิ้วก้อย มีไว้ให้หัก”

นิ้ว ( digits) เป็นอวัยวะของมนุษย์ที่อยู่ปลายสุดของมือหรือเท้า แบ่งออกเป็น

นิ้วมือ (fingers) อยู่ปลายสุดของมือ ช่วยในการหยิบจับและรับสัมผัส ในมนุษย์จะมีนิ้วมือข้างละ 5 นิ้ว ได้แก่

-นิ้วหัวแม่มือ หรือ นิ้วโป้ง (thumb)
-นิ้วชี้ (index finger)
-นิ้วกลาง (middle finger)
-นิ้วนาง (ring finger)
-นิ้วก้อย (little finger)

นิ้วเท้า (toes) อยู่ปลายสุดของเท้า ในสัตว์บางชนิดมีหน้าที่ช่วยในการเดิน ในมนุษย์จะมีนิ้วเท้าข้างละ 5 นิ้ว ได้แก่
-นิ้วหัวแม่เท้า (big toe)
-นิ้วชี้ (index toe)
-นิ้วกลาง (middle toe)
-นิ้วนาง (fourth toe)
-นิ้วก้อย (little toe)

มันก็เกิดขึ้นได้ กับกรณีนิ้วเท้าหักหรือกระดูกนิ้วเท้าแตก ซึ่งเป็นอาการบาดเจ็บที่พบบ่อยกระดูกในนิ้วเท้ามีขนาดเล็กและเปราะบาง จึงหักได้ง่าย แม้ว่ากระดูกเหล่านี้จะมีขนาดเล็ก แต่การบาดเจ็บอาจเจ็บปวดได้มาก นอกจากนี้ กระดูกทั้งหมดในเท้าและนิ้วเท้าจะทำงานร่วมกันเมื่อคุณเดิน ดังนั้นหากกระดูกใดกระดูกหนึ่งหัก การทำงานของเท้าอาจได้รับผลกระทบ

เรามาดูที่นิ้วเท้าอันหนึ่งกัน นั้นคือ นิ้วเท้า ซ่ึ่งมันมีวิวัฒนาการมาจากการที่มนุษย์หันมาเดินและวิ่งบนพื้นได้ ต่างจากลิง ที่มีนิ้วเท้ายาวเหมือนมือ เพราะต้องไว้ใช้ปีนป่ายต้นไม้ นิ้วเท้าของเราเลยหดสั้นลงไป

นิ้วก้อยเท้า อันเล็กๆ ที่เราชอบเผลอเอามันไปเตะขาโต๊ะนั่น ซึ่งเจ็บมากๆ จนน้ำตาเล็ดกันเลยทีเดียว แลัวมันมีประโยชน์อะไรๆๆๆๆๆๆๆ

นิ้วก้อยเท้ามีประโยชน์ที่เชื่อมโยงกับการดำเนินชีวิตของเรามากๆ คือ "นิ้วก้อยเท้า" หรือที่เรียกว่า "นิ้วเท้าเล็ก" คือนิ้วที่อยู่ด้านนอกสุดของเท้า. นิ้วนี้ประกอบด้วยกระดูก 3 ชิ้น เหมือนกับนิ้วเท้าอื่นๆ นิ้วก้อยเท้ามีความสำคัญในการทรงตัวและการเคลื่อนไหว   ซึ่งเป็นองค์ประกอบที่ช่วยสร้างสมดุลในการเดิน วิ่ง หรือกระโดดให้กับเรา 

ความจริงทางกายวิภาค
นิ้วก้อย เป็นส่วนสำคัญของมือ มีหน้าที่และประโยชน์หลายอย่าง เช่น:

-ช่วยเพิ่ม แรงจับ  แม้นิ้วก้อยจะดูเล็ก แต่มีบทบาทมากในการเสริมแรงจับของมือถึงประมาณ 30-50%

-ช่วยในการ ทรงตัวของมือ ขณะถือของชิ้นใหญ่หรือทำงานที่ต้องใช้มือสองข้างร่วมกัน

- มีส่วนในการทำกิจกรรมที่ต้องการความละเอียด เช่น การเขียนหนังสือ พิมพ์ดีด หรือเล่นเครื่องดนตรี

นายแพทย์บรูซ พิงค์เกอร์ ผู้เชี่ยวชาญการดูแลเท้าจากนิวยอร์ก สหรัฐอเมริกา บอกว่า “เมื่อเราเริ่มก้าว จะสังเกตว่าเท้าของเราจะขยับจากด้านข้างไปสู่ตรงกลาง ซึ่งกระดูกตรงข้อของนิ้วก้อยเท้าจะเป็นตัวสร้างสมดุลในการผลักเท้าให้ก้าวไปได้"

โดยที่เท้าของเราจะมีกระดูกอยู่ 26 ชิ้น ประกอบกันเป็นเท้าส่วนหน้า ส่วนกลาง และส่วนหลัง แต่กระดูกหลักที่ช่วยทรงตัวให้เรานั้นจะเป็นกระดูกที่อยู่ใน 3 จุด คือ ตรงส้นเท้า ตรงนิ้วหัวแม่เท้า และตรงนิ้วก้อยเท้า

“การเดินของเราเหมือนกับขาตั้งกล้องที่มี 3 ขา โดยที่นิ้วหัวแม่เท้า ข้อนิ้วก้อยเท้า และตรงส้นเท้า จะคอยรักษาสมดุลของการเดินไว้ ลองคิดดูว่าถ้าถอดขาตั้งกล้องออกสักขา…คุณก็เสียการทรงตัวได้แล้ว” นายแพทย์ เวนเจย์ ซุง จาก White Memorial Medical Group , ลอสแองเจลิส กล่าว

ในภาพการเกิดซ้ำของนิ้วก้อยข้างขวาในเพศชายอายุ 8.5 เดือน โดยนิ้วเท้า 2 นิ้ว (นิ้วที่ 5 และนิ้วที่ 6) ดูเหมือนจะสร้างข้อต่อกับกระดูกฝ่าเท้าที่ 5 ซึ่งขยายออกเล็กน้อยบริเวณปลายนิ้ว นิ้วเท้าที่จำลองขึ้นมีการเจริญเติบโตเกือบปกติ นิ้วเท้าที่ 5 มีมุมวารัส เล็กน้อย และนิ้วเท้าที่ 6 มีมุมวากัสมาก

 สรุปคือ ไม่จริง ที่ว่านิ้วก้อย “มีไว้เพื่อหัก”  เป็นแค่คำพูดประชดหรือสำนวนเชิงอารมณ์
 ความจริง คือ นิ้วก้อยมีหน้าที่สำคัญมากต่อการทำงานของมืออย่างเต็มประสิทธิภาพของมันนั่นเอง