หน้าแรก เว็บบอร์ด หาเพื่อน Chat หาเพื่อน Line หาเพื่อน Skype โปรโมชั่น Pic Post ตรวจหวย ควิซ เกมถอดรหัสภาพ Page คำนวณ คำคม วิดีโอ สเปซ เกม Play ไดอารี่ อัลบั้ม แต่งรูป Glitter
 
ติดต่อเว็บไซต์ลงโฆษณาแจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสมเงื่อนไขการให้บริการ
 
Login เข้าสู่ระบบ สมัครสมาชิก
 
เว็บบอร์ด บอร์ดต่างๆค้นหาสร้างบอร์ด ตั้งกระทู้ใหม่

อดีตที่หอมหวาน- ตำนานรถเมล์ขาว

ในสมัยในหลวง ร.4 สยามเปิดประเทศทำมาค้าขายกับนานาอารยประเทศ เรือสำเภา เรือกลไฟบรรทุกสินค้าแล่นในแม่น้ำเจ้าพระยาอย่างคึกคัก มีชาวตะวันตก (ฝรั่ง) เข้ามาเป็นที่ปรึกษาราชการ แหม่มฝรั่งเข้ามาสอนภาษาอังกฤษในรั้วในวัง ฝรั่งทั้งหลายที่เข้ามาพักอาศัย ณ เมืองบางกอก มีนิสัยชอบนั่งรถม้า เดินออกกำลังกาย ชอบแสงแดด ประสงค์จะท่องเที่ยวสัญจรแต่สยามยังไม่มีถนนสำหรับยานพาหนะ คงมีเพียงทางเดินของผู้คนแบบตรอก ซอก ซอย

 

ฝรั่งรวมตัวกันทำหนังสือขึ้นไปถวายในหลวง ร.4 ร้องขอให้ก่อสร้างถนนในบางกอก เพื่อเดินออกกำลังยืดเส้นยืดสาย และเพื่อสะดวกต่อการใช้รถม้าดังเช่นเมืองใหญ่ในยุโรป

ชาวสยามสยามตั้งแต่ดึกดำบรรพ์ใช้เรือเป็นหลัก ในต้นสมัยรัตนโกสินทร์ เมื่อปลอดจากศึกสงคราม กับพม่า จึงเน้นการขุดคูคลองเป็นหลักเพื่อป้องกันบ้านเมือง เพื่อการเดินทางและเพื่อการเกษตร เรื่องถนนสำคัญน้อยกว่าคลอง

ตรอก ซอก ซอย ทางเดินในบางกอก ไม่ใช่ถนน ยามหน้าแล้ง ทางเดินกลายเป็นขี้ฝุ่น ยามหน้าฝนทางเดินเละเป็นโคลน

ประวัติศาสตร์สยามบันทึกว่า ถนนเส้นแรกที่เกิดขึ้น คือ ถนนเจริญกรุง ตามด้วยถนน ถนนบำรุงเมือง และถนนเฟื่องนคร

ต่อมาในราวปีพ.ศ. 2428 ในสมัยในหลวง ร.5 เมื่อมีการสร้างถนนเพิ่มมากขึ้นอีกหลายสาย ชุมชนสยามเริ่มหันมาใช้ถนนมากขึ้น มีรถม้า รถเจ๊กลาก จนกระทั่งมีการนำรถยนต์เข้ามาใช้ ทั้งราชการและส่วนตัว

เครื่องจักร เครื่องยนต์ ระบบไฟฟ้า ถูกพัฒนาขึ้นมาแทนการใช้แรงงานสัตว์ แรงงานทาส และเพื่อความสะดวกสบาย

นายเลิศ เศรษฐบุตร สุภาพบุรุษหนุ่มชาวสยามที่ถือได้ว่าเป็น นักธุรกิจชั้นนำในสังคมยุคนั้น ติดต่อค้าขายกับฝรั่งในบางกอกมานาน ผ่านการต่อสู้และบุกเบิกการ ตั้งห้างนายเลิศ ธุรกิจรถเช่า ม้าเช่า ขายจักรยาน ทำธุรกิจส่งออก-นำเข้า มีกิจการเรือเมล์ ทำธุรกิจที่ดินโรงน้ำแข็งโรงแรม ตั้งบาร์ขายเหล้า นายเลิศ ฯ ประสบความสำเร็จในธุรกิจทุกสาขา

กิจการเดินเรือเมล์ในคลองแสนแสบของนายเลิศฯ ไปได้สวย นายเลิศฯ จึงคิดต่อยอดธุรกิจเรือเมล์ด้วยการเดินรถเมล์บนบกที่จะเชื่อมต่อกับเรือเมล์ของตน ซึ่งยังไม่มีใครลงทุนมาก่อน

พ.ศ. 2450 นายเลิศ ฯ ทดลองกิจการรถเมล์ขั้นต้นโดยใช้ม้าลากรถโดยสารจากสะพานยศเส (กษัตริย์ศึก) ถึงประตูน้ำสระปทุม กิจการพอมีกำไรเลี้ยงตัวได้ ปัญหาคือ ความเร็วที่แปรผันไปตามสภาพของม้า นายเลิศฯ จึงหันไปมองที่รถเมล์ใช้เครื่องยนต์แทนม้า

พ.ศ. 2453 รถบรรทุกยี่ห้อ ฟอร์ด จากต่างประเทศ คือ ตัวเลือกที่นายเลิศ ฯ ตัดสินใจนำเครื่องยนต์และโครงรถ เข้ามาต่อตัวถังเป็นรถเมล์ในเมืองไทยที่ทำด้วยไม้ทั้งคันซึ่งนายเลิศ ฯ ออกแบบเอง รถเมล์ใช้เครื่องยนต์ที่วิ่งได้ไกลกว่าม้าลาก นายเลิศฯ ขยับขยายเส้นทางวิ่งให้ไกลขึ้น คือจากประตูน้ำสระปทุม ไปจนถึงบางลำพู (ประตูใหม่ตลาดยอด)

รถเมล์ยุคแรกยาวประมาณ 1 ใน 3 ของรถเมล์ปัจจุบัน นั่งได้ 10 คน ตัวรถทาสีขาว มีเครื่องหมายกากบาทสีแดงในวงกลมแดง คนทั่วไปเรียกรถเมล์นี้ว่า รถเมล์ขาว

รถเมล์ขาวนายเลิศฯ เริ่มขยายพื้นที่กว้างขวางมากขึ้น รถเมล์ขาวชนะใจชาวบางกอกยิ่งนัก ผู้คนหันมาใช้บริการรถเมล์แทนการใช้เรือ นายเลิศ ฯ มีนโยบายเฉียบขาดว่า “สุภาพ ซื่อสัตย์ ประหยัด ทันใจ เอากำไรน้อย และบริการผู้มีรายได้น้อย”  พนักงานรถเมล์ขาวปฏิบัติตามได้จริงเป็นรูปธรรม

ปี พ.ศ . 2468 เกิดน้ำท่วมใหญ่ในกรุงเทพ นายเลิศ ฯ ใช้เรือเมล์อพยพประชาชน ขนย้ายสัตว์เลี้ยงให้ชาวบ้านแถวคลองแสนแสบ ขนของบรรเทาทุกข์ วิ่งรับ-ส่งผู้โดยสารโดยไม่คิดเงิน ในหลวง ร.6 จึงพระราชทานบรรดาศักดิ์นายเลิศ ฯ เป็น เสวกตรี พระยาภักดีนรเศรษฐ เพื่อตอบแทนความดีงาม

ผู้เขียนเอง ยังจำภาพลักษณ์รถเมล์ขาวได้ดี พนักงานขับรถเมล์ พนักงานเก็บเงิน พนักงานตรวจตั๋วที่แต่งเครื่องแบบสีขาว มีหมวก รองเท้าสีขาว รถเมล์สะอาด ทั้งภายนอกภายใน รถมีสภาพดี พนักงานพูดจาสุภาพ จอดขึ้นลงตรงป้าย กระเป๋ารถเมล์จะช่วยเหลือเด็ก คนชราขึ้น-ลงรถ มีอู่จอดรถเป็นระเบียบทุกแห่ง แม่ค้า- พ่อค้านำกระบุงปุ้งกี๋ใส่ผักไปขายที่ตลาดก็ขึ้นรถเมล์ขาวได้ โดยนั่งตอนท้ายรถเมล์ซึ่งจะมีพื้นที่วางของ รถเมล์ขาวของนายเลิศฯ ให้โอกาสคนยากจนได้มีโอกาสทำมาหากิน มีบรรยากาศของการแบ่งปัน เอื้อเฟื้อต่อกัน

มีผู้ลงทุนกิจการรถเมล์ตามแบบนายเลิศ ฯ เกิดขึ้นอีก 28 ราย ในพื้นที่กรุงเทพ ฯ และปริมณฑล ในยุคที่เฟื่องฟูที่สุด กิจการรถเมล์ขาวของนายเลิศ ฯ มีพนักงานกิจการรถเมล์ขาวมียอดราว 3,500 คน มีรถเมล์ขาวทั้งสิ้น 800 คัน

ธุรกิจรถเมล์ที่เกิดขึ้นใหม่ในกรุงเทพในช่วงเวลาต่อมา มีปัญหาเรื่องเส้นทางเดินรถที่ไม่สอดคล้อง สภาพรถและการบริการที่ไม่ได้มาตรฐาน เกิดอุบัติเหตุบ่อยครั้ง น้ำมันขึ้นราคา แต่ราคาค่าโดยสารถูกควบคุม รถเมล์หลายบริษัทเจ๊ง แต่รถเมล์ขาวอยู่ได้

ในเดือนกันยายน 2518 ม.ร.ว. คึกฤทธิ์ ปราโมช เป็น นรม.  มีคำสั่งให้รวมรถโดยสารประจำทางทุกสายในกรุงเทพฯ มาเป็นบริษัทเดียวกัน เรียกว่า “บริษัทมหานครขนส่ง จำกัด” ดำเนินกิจการในรูปรัฐวิสาหกิจประเภทบริษัทจำกัด แต่ยังติดขัดด้วยปัญหาข้อกฎหมาย รถเมล์ขาวที่แสนดีที่รับใช้ประชาชนมานาน 70 ปี ใน 36 เส้นทางถูกแปรสภาพยุบรวมละลายหายไปในบริษัทมหานคร ฯ ดังเช่นตะวันลับขอบฟ้า

ต่อมาสมัยรัฐบาลของ ม.ร.ว. เสนีย์ ปราโมช ได้ออกพระราชกฤษฎีกาเมื่อวันที่ 1 ตุลาคม 2519 เพื่อฟื้นฟู ชุบชีวิตกิจการรถโดยสารทั้งหมดอีกครั้งโดยให้มาสังกัดองค์การขนส่งมวลชนกรุงเทพ หรือ ขสมก. เป็นรัฐวิสาหกิจ

ผู้เขียนขอให้ท่านผู้อ่านประเมิน ประสิทธิภาพและสถานะการเงินของ ขสมก. ด้วยตัวเอง

พระยาภักดีนรเศรษฐ ( นายเลิศ เศรษฐบุตร ) เสียชีวิตเมื่อ 15 ธันวาคม พ.ศ. 2488เมื่ออายุ 74 ปี

กิจการรถเมล์ขาวของนายเลิศ ฯ ที่ประชาชนกรุงเทพ ฯ ชื่นชอบ ในมาตรฐาน การบริการที่เป็นหนึ่งมาตลอดในแผ่นดิน จึงกลายเป็นตำนานแห่งความสำเร็จอันงดงามที่เคยมีมาในอดีต ที่ปัจจุบันเรายังโหยหา และใฝ่ฝันถึง

ขอบคุณเนื้อหา และสามารถติดตามเพิ่มเติมได้ที่: http://nipatthonglek.blogspot.com/2018/03/9.html?view=mosaic
⚠ แจ้งเนื้อหาไม่เหมาะสม 


โพสท์โดย: Somaster
เป็นกำลังใจให้เจ้าของกระทู้โดยการ VOTE และ SHARE
15 VOTES (5/5 จาก 3 คน)
VOTED: zerotype, Endymion, ken 7
 
อดีตที่หอมหวาน- ตำนานรถเมล์ขาว
Hot Topic ที่น่าสนใจอื่นๆ
รายได้และของประจำตำแหน่งของฮองเฮาและพระสนมสมัยราชวงศ์ชิงชาวประมงจับปลาทูน่ายักษ์หนัก 305 กิโลกรัม ขนาดใหญ่ที่สุดเท่าที่เคยจับได้ในน่านน้ำสเปน3 ผลเสียจากการใช้สารกำจัดศัตรูพืชพาราควอต-คลอร์ไพริฟอสบุกบ้านของ คุณหน่อง ปลื้มจิตร นักกีฬาวอลเลย์บอลทีมชาติไทย กับ Training at Homeส่อง 2 ทายาท 'หมอทวีศิลป์' โฆษก ศบค. หล่อดีกรีไม่ธรรมดานกแก้วคาคาโป (Kakapo) นกแก้วนักพรางตัวสายพันธุ์อ้วนและอายุยืนที่สุดในโลกย้อนรอย!! สยองขวัญเที่ยวบินมรณะ 223 ศพกระจายเกลื่อน 3 ตร.กม.! ปีกขวาเดินหน้า ปีกซ้ายเบรค เลยระเบิด!!สุขภาพของแต่ละชาวราศี ทำนายโดย แม่หมอโซบีมเปิดตำนาน "ไอศกรีมตราเป็ด" ไอศกรีมรถซาเล้งแบรนด์แรกของไทยเมื่อฝรั่งเอา "รถตุ๊กตุ๊ก" ไปทดสอบในสนามแข่งรถที่เยอรมนีนักบวชอินเดียทำพิธีกรรมกำจัดไวรัสโคโรนา ด้วยการฝังตัวในดินโคลนที่ล้อมรอบด้วยเปลวไฟแผดเผา
กระทู้อื่นๆในบอร์ด สาระ เกร็ดน่ารู้
ย้อนรอย!! สยองขวัญเที่ยวบินมรณะ 223 ศพกระจายเกลื่อน 3 ตร.กม.! ปีกขวาเดินหน้า ปีกซ้ายเบรค เลยระเบิด!!ที่มาของคำว่า "ลูกทรพี" และ "วัดรอยเท้า"ส่อง 2 ทายาท 'หมอทวีศิลป์' โฆษก ศบค. หล่อดีกรีไม่ธรรมดาวิธีอัดเสียงร้องให้ดี ต้องให้ดังกี่ dB? (นำไปใช้ได้กับการอัดเสียงดนตรีได้ด้วย)
ตั้งกระทู้ใหม่