ฤาษีที่ชาวพุทธควรรู้จักให้ถูกต้องตามประวัติศาสตร์ในพระบาลี

ฤาษีที่ชาวพุทธควรรู้จักให้ถูกต้องตามประวัติศาสตร์ในพระบาลี

ในสมัยพุทธกาล มีนักบวชหลายประเภท ได้แก่--

1. ชฎิล 

เป็นนักบวชปล่อยผมยาว แล้ว แล้วถักหรือเป็นสังกะตังรวบมัดคลุมไว้บนศรีษะเหมือนสวมชฎา อาภรณ์นุ่งห่ม อาจเป็นทั้งผ้าสีพื้น หรือหนังสัตว์

2. ปริพาชก 

เป็นนักบวชปล่อยผมยาวก็มี รวบผมที่ยาวมากๆเกล้ามุ่นเป็นมวยก้อนไว้ท้่ายศรีษะก็มี ชีเปลือย ก็จัดอยู่ในกลุ่มนี้

3 ดาบส 

เป็นนักบวชปล่อยผมยาว แล้วรวบมุ่นเกล้าเป็นมวยตั้งไว้บนกลางศรีษะ นุ่งห่มผ้าขาว

4 ฤาษี 

ฤษี เป็นนักบวชปล่อยผมยาว แล้วรวบมุ่นเกล้าเป็นมวยไว้บนศรีษะสวมหมวกหนังสัตว์ (ชฎา) 

ทำจากหนังกวาง หนังโค หนังเสือ เครื่องคลุมกายก็จะเป็นแบบง่ายๆทำจากหนังสัตว์ ชนิดเดียวกับหมวกหนัง (ชฎา)

ในบันทึกพระบาลี :--

ดาบส และฤาษี เป็นต้นเค้านักบวชประพฤติพรหมจรรย์ด้วย ศีลแปด มีประเพณี เข้าพรรษา-ออกพรรษา 

โดยเข้าพรรษานั้นจะเข้ามาจำอยู่ในอุทยานของเมืองใหญ่ๆ ออกพรรษาจึงไปพำนักอยู่ตามป่าเขา 

เป็นนักบวชกลุ่มเดียวที่รอบรู้ในประวัติศาสตร์ว่าด้วยอุบัติการณ์ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า

(ข้อมูลจาก ธัมมปทัฏฐกถา และ สารีปุตตเถราปทาน และปฐมสมโพธิกถา)

และเป็นกลุ่มนักบวชกลุ่มเดียวอีกเช่นกันที่มักเป็นชนชั้นปกครองชั้นสูงมาบวชกัน

ทั้งเป็นผู้รักษา อริยะประเพณี 4 ประการ ไม่ให้ขาดสายไปจากอารยธรรมของมนุษย์ คือ--

1. อนภิชฌา การไม่เพ่งโลภละเมิดสิทธิของผู้อื่น

2. อพยาบาท การไม่เพ่งโทสะละเมิดสิทธิของผู้อื่น

3. สัมมาสติ...รู้กายคตาสติจนเกิดโลกียฌาน

4. สัมมาสมาธิ...รู้สะสมสัมมาสติจนเกิดโลกียฌานทั้งระดับรูปฌาน และอรูปฌาน ซึ่งเป็นอิทธิบาทรองรับคำสอนของพระพุทธเจ้าโดยตรง

จาก ๏ ธรรมบทสูตร ๚๛

ข้อ (29) จตุกกนิบาต อังคุตตรนิกาย
พระไตรปิฎก ฉบัสยามรัฐ เล่ม 21/45